Za naruszenie obowiązków SUP innych niż opłata grożą administracyjne kary pieniężne wymierzane decyzją WIOS (art. 40b ust. 3 ustawy z 11 maja 2001 r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej, Dz.U. 2024 poz. 433). Za oznakowanie, ewidencję z art. 3o, przedstawiciela, narzędzia połowowe i dodatkową ewidencję z art. 11 (art. 40a pkt 8–14) kara wynosi od 10 000 do 100 000 zł (art. 40b ust. 1 pkt 3). Za brak ewidencji z art. 3h (art. 40a pkt 4–6) grozi 500–20 000 zł (art. 40b ust. 1 pkt 1), a za wprowadzanie do obrotu produktów zakazanych (art. 3i) i niewykonanie obowiązku z art. 11b ust. 4 (art. 40a pkt 7 i 15) – 10 000–500 000 zł (art. 40b ust. 1 pkt 2).
Stan prawny na: 2026-10-07
Kary za niepobranie opłaty SUP to tylko część katalogu sankcji. Ustawa przewiduje też karę za oznakowanie, ewidencję, przedstawiciela i narzędzia połowowe. Poniżej wyjaśniamy, których obowiązków dotyczy i jak wypada na tle pozostałych kar.
Jakie obowiązki obejmuje kara 10 000–100 000 zł?
Naruszenie któregokolwiek z siedmiu obowiązków wymienionych w art. 40a pkt 8–14 podlega administracyjnej karze pieniężnej od 10 000 zł do 100 000 zł (art. 40b ust. 1 pkt 3). Karę wymierza w drodze decyzji wojewódzki inspektor ochrony środowiska, czyli WIOS (art. 40b ust. 3). Podstawą jest ustawa o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej, tekst jednolity Dz.U. 2024 poz. 433.
| Pkt art. 40a | Obowiązek | Przepis źródłowy | Od kiedy |
|---|---|---|---|
| 8 | oznakowanie produktów z załącznika nr 8 | art. 3j | 2023-05-24 |
| 9 | ewidencja produktów z załącznika nr 9 wprowadzonych do obrotu | art. 3o ust. 1 | 2023-05-24 |
| 10 | prowadzenie tej ewidencji w formacie z decyzji wykonawczej KE (UE) 2022/162 dla produktów z pkt 1 i 4 sekcji I załącznika nr 9 | art. 3o ust. 2 | 2023-05-24 |
| 11 | wyznaczenie upoważnionego przedstawiciela w innym państwie UE | art. 8c ust. 1 | 2023-05-24 |
| 12 | finansowanie selektywnego zbierania, transportu i przetwarzania narzędzi połowowych zawierających tworzywa sztuczne | art. 8d ust. 1 | 2024-01-01 |
| 13 | ewidencja narzędzi połowowych w formacie z decyzji wykonawczej KE (UE) 2021/958 | art. 8d ust. 5 | 2024-01-01 |
| 14 | dodatkowa ewidencja masy wprowadzonych do obrotu produktów | art. 11 ust. 1 | 2023-05-24 |
Daty dla pkt 12 i 13 wynikają z art. 20 ustawy nowelizującej (Dz.U. 2023 poz. 877). Pozostałe pozycje tej kategorii obowiązują od 2023-05-24.
Czy te kary są wyższe niż za niepobranie opłaty?
Tak, ale nie są to najwyższe sankcje w ustawie. Ustawa ma trzy poziomy kar, które łatwo pomylić:
| Naruszenie | Kwota | Organ | Podstawa |
|---|---|---|---|
| niepobranie opłaty (art. 3b ust. 1–2) lub niezaoferowanie alternatywy (art. 3b ust. 3) | 500–20 000 zł | wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej | art. 40a pkt 1–3, art. 40b ust. 1 pkt 1 i ust. 2 |
| brak ewidencji (art. 3h ust. 1), brak osobnej ewidencji dla każdej jednostki handlowej (ust. 2), nieprzechowanie ewidencji przez 5 lat (ust. 4) | 500–20 000 zł | WIOS | art. 40a pkt 4–6, art. 40b ust. 1 pkt 1 i ust. 3 |
| obowiązki z pkt 8–14 | 10 000–100 000 zł | WIOS | art. 40a pkt 8–14, art. 40b ust. 1 pkt 3 i ust. 3 |
| wprowadzanie do obrotu produktów zakazanych (art. 3i) oraz niewykonanie obowiązku z art. 11b ust. 4 | 10 000–500 000 zł | WIOS | art. 40a pkt 7 i 15, art. 40b ust. 1 pkt 2 i ust. 3 |
Kary za opłatę i ewidencję z art. 3h mają tę samą kwotę, ale wymierzają je różne organy. Przepisy o niepobraniu opłaty obowiązują od 2024-01-01. Obowiązek zaoferowania alternatywy obowiązuje dopiero od 2024-07-01. Szczegóły o opłacie opisujemy w tekście jak uniknąć opłaty SUP.
Kogo dotyczy obowiązek finansowania kampanii edukacyjnych z art. 11b?
Obowiązek z art. 11b ust. 1 spoczywa na przedsiębiorcy wprowadzającym do obrotu:
- produkty jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych wymienione w pkt 5–9 załącznika nr 10 do ustawy albo
- narzędzia połowowe zawierające tworzywa sztuczne.
Opłatę obliczoną zgodnie z ust. 6 można przeznaczyć na kampanie do 1 marca roku następnego albo wnieść na odrębny rachunek właściwego urzędu marszałkowskiego do 15 marca roku następnego (art. 11b ust. 4). Wprowadzający wyroby tytoniowe z filtrami realizuje ten obowiązek wyłącznie przez wniesienie opłaty (art. 11b ust. 5). Obowiązek stosuje się od 2024-01-01.
Za niedopełnienie tego obowiązku grozi kara 10 000–500 000 zł, wymierzana przez WIOS (art. 40a pkt 15 w zw. z art. 40b ust. 1 pkt 2 i ust. 3). Naruszeniem jest niedopełnienie którejkolwiek ze ścieżek w jej własnym terminie, a nie sam brak kampanii. Przed terminem warto sprawdzić rachunek właściwego urzędu marszałkowskiego. Więcej o zakresie podmiotów znajdziesz w artykule kogo dotyczy opłata SUP.
Jakie są wyjątki i przypadki brzegowe?
- Kara dotyczy naruszenia konkretnego obowiązku, a nie samego faktu bycia podmiotem obowiązanym. Podmioty obowiązane różnią się między pkt 8–14: to wprowadzający do obrotu produkty SUP, producenci z art. 2 pkt 9d lit. b, wprowadzający narzędzia połowowe oraz przedsiębiorcy i organizacje odzysku.
- Pkt 12 i 13 (art. 8d) stosuje się dopiero od 2024-01-01, a pozostałe pozycje z pkt 8–14 od 2023-05-24.
- Kary SUP z ustawy o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej są odrębne od sankcji w systemie BDO, które opisuje tekst o karach w BDO.
Co konkretnie zrobić teraz?
Wniosek praktyczny: przejdź przez tabelę pkt 8–14 i zaznacz obowiązki, które dotyczą Twojej firmy. Następnie dla każdego z nich sprawdź, czy masz dowód wykonania, czyli oznakowanie na produkcie, ewidencję we właściwym formacie lub umowę z przedstawicielem. W razie wątpliwości co do zakresu obowiązku przed kontrolą WIOS sprawdź aktualne brzmienie przepisów w tekście jednolitym ustawy.
Podstawa prawna i źródła
Najczęściej zadawane pytania
Który organ nakłada karę za brak ewidencji, a który za niepobranie opłaty?
Za niepobranie opłaty karę 500–20 000 zł nakłada wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej (art. 40a pkt 1–3 w zw. z art. 40b ust. 1 pkt 1 i ust. 2). Za brak ewidencji z art. 3h karę w tej samej wysokości nakłada WIOS (art. 40a pkt 4–6 w zw. z art. 40b ust. 3).
Czy kampanie edukacyjne podlegają tej samej karze co pkt 8–14?
Nie. Niedopełnienie obowiązku z art. 11b ust. 4 podlega karze 10 000–500 000 zł (art. 40a pkt 15 w zw. z art. 40b ust. 1 pkt 2), czyli wyższej niż 10 000–100 000 zł z pkt 8–14.
Od kiedy grożą kary za narzędzia połowowe?
Obowiązki z art. 8d, czyli finansowanie zbierania odpadów narzędzi połowowych i ich ewidencja, obowiązują od 2024-01-01 na podstawie art. 20 ustawy nowelizującej (Dz.U. 2023 poz. 877).
Masz pytania o BDO, KOBiZE lub PPWR? Skonsultuj się z ekspertem — bezpłatnie.
Umów bezpłatną konsultację →
