Agregat prądotwórczy w firmie może podlegać opłacie środowiskowej. Wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza jest jedną z ustawowych kategorii opłat za korzystanie ze środowiska (art. 273 ust. 1 pkt 1 Prawa ochrony środowiska), a spaliny z silnika agregatu rozlicza się właśnie w tej kategorii. Dla silnika spalinowego liczy się ją jako zużycie paliwa razy stawka jednostkowa z Tabeli D rozporządzenia Ministra Klimatu z 11 grudnia 2019 r. (Dz.U. 2019 poz. 2443). Firma ustala opłatę sama (art. 284 ust. 1 Prawa ochrony środowiska) i wnosi ją do 31 marca następnego roku (art. 285 ust. 2). Opłaty nie wnosi się, gdy jej roczna wysokość z tytułu danego rodzaju korzystania ze środowiska nie przekracza 800 zł (art. 289 ust. 1 zdanie pierwsze).
Jak obliczyć opłatę za agregat prądotwórczy?
Silniki spalinowe w pojazdach, maszynach i agregatach opisuje Tabela D w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Klimatu z dnia 11 grudnia 2019 r. w sprawie wykazów zawierających informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat (Dz.U. 2019 poz. 2443). Tabela D ma 32 kategorie. Wyróżniają je typ źródła, norma emisji i rodzaj paliwa. Agregat prądotwórczy mieści się w szerszej kategorii „silniki w pojazdach wolnobieżnych, maszynach i urządzeniach”, rozróżnianej według normy Etap I, II lub IIIA. Tabela nie ma osobnej linii o nazwie „agregat”.
Ta tabela nie wymaga osobnego obliczania wielkości emisji. Zgodnie z załącznikiem nr 1 do rozporządzenia (Dz.U. 2019 poz. 2443) opłata to zużycie paliwa w Mg razy jednostkowa stawka (zł/Mg) właściwa dla danej kategorii i paliwa. Stawka ma już wbudowaną charakterystykę emisyjną kategorii, ustaloną przy tworzeniu przepisu. Tabela rozróżnia benzynę silnikową, LPG, olej napędowy, biodiesel oraz CNG/biometan.
W praktyce potrzebne są dwie dane: roczne zużycie paliwa przez agregat i jego kategoria w tabeli. Konkretną stawkę odczytuje się z tabeli w załączniku nr 1 do rozporządzenia. Zgodnie z art. 285 ust. 1 Prawa ochrony środowiska opłatę ustala się według stawek obowiązujących w okresie, w którym korzystanie ze środowiska miało miejsce, a nie według stawek z dnia zapłaty. Kolumna zużycia w Tabeli D jest wyrażona w Mg, a przeliczniki paliw z jednostek objętości na masę podaje Objaśnienie 11 do załącznika nr 1 rozporządzenia (Dz.U. 2019 poz. 2443).
Kto i jak ustala wysokość opłaty?
Art. 284 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska stanowi, że podmiot korzystający ze środowiska ustala we własnym zakresie wysokość należnej opłaty i wnosi ją na rachunek właściwego urzędu marszałkowskiego. W praktyce oznacza to, że firma nie czeka na decyzję administracyjną ani wezwanie organu. Samodzielnie przygotowuje obliczenie i dokonuje wpłaty na rachunek urzędu marszałkowskiego.
Do kiedy zapłacić opłatę i złożyć wykaz?
Art. 285 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska nakazuje wnieść opłatę za dany rok kalendarzowy do 31 marca następnego roku. Art. 286 ust. 1 tej ustawy odsyła do tego samego terminu przy przedkładaniu marszałkowi województwa wykazu. Płatność i wykaz mają więc jedną datę. Szczegóły o płatności znajdziesz w artykule kiedy trzeba płacić opłatę środowiskową.
| Obowiązek | Termin | Podstawa |
|---|---|---|
| Wniesienie opłaty za rok kalendarzowy | do 31 marca następnego roku | art. 285 ust. 2 POŚ |
| Złożenie wykazu marszałkowi województwa | do 31 marca następnego roku | art. 286 ust. 1 POŚ |
Przy składaniu któregokolwiek z wykazów z załączników nr 1–3 do rozporządzenia wypełnia się też zbiorcze zestawienie, czyli wzór z załącznika nr 4 (§ 2 pkt 4 rozporządzenia, Dz.U. 2019 poz. 2443). Sumuje ono opłaty z poszczególnych wykazów. Składa się je marszałkowi województwa, a nie do Krajowej bazy KOBiZE.
Czy opłata zawsze musi zostać wniesiona?
Art. 289 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy Prawo ochrony środowiska stanowi, że nie wnosi się opłat z tytułu tych rodzajów korzystania ze środowiska wymienionych w art. 273 ust. 1, których roczna wysokość wnoszona na rachunek urzędu marszałkowskiego nie przekracza 800 zł. Próg dotyczy opłaty z tytułu danego rodzaju korzystania, a opłata równa dokładnie 800 zł też nie jest wnoszona. Jeśli roczne zużycie paliwa w agregacie daje niską kwotę, może więc nie być nic do zapłaty. Odrębny, niższy próg (100 zł) dotyczy obowiązku sprawozdawczego i wynika z art. 289 ust. 1 zdanie drugie tej ustawy, więc brak opłaty nie zawsze oznacza brak obowiązku złożenia wykazu. Więcej o progu w artykule od jakiej kwoty nie płaci się opłaty za korzystanie ze środowiska.
Czy do agregatu stosuje się inne tabele?
Tabela C obejmuje wyłącznie małe kotły do 5 MW, dla których pozwolenie nie jest wymagane. Tabela B dotyczy przeładunku benzyn silnikowych. Obie są w załączniku nr 1 do rozporządzenia (Dz.U. 2019 poz. 2443) i mają własny model rozliczenia, więc nie opisują silnika agregatu prądotwórczego. Dla silnika agregatu właściwa jest kategoria silników spalinowych z Tabeli D. Instalacje objęte Tabelą A mają odrębny model, którego ten wpis nie omawia.
Czy raport KOBiZE to to samo co opłata?
Nie. Opłata za korzystanie ze środowiska wynika z Prawa ochrony środowiska (art. 284–289) i jest rozliczana z marszałkiem województwa. Raportowanie do Krajowej bazy to odrębny obowiązek z art. 7 ust. 1 ustawy z 17 lipca 2009 r. o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji. Według oficjalnego Poradnika Krajowej bazy (grudzień 2024) formularz raportu nazywa „agregat prądotwórczy” rodzajem obiektu, a „agregat prądotwórczy/silnik energetyczny” rodzajem źródła. W praktyce agregat jest traktowany jako instalacja do spalania paliw, a nie jako urządzenie niestacjonarne. Dla przedsiębiorcy ta klasyfikacja nie zmienia obowiązku raportowania z art. 7 ust. 1 tej ustawy. Wpływa na to, którą część formularza się wypełnia i czy raport może być uproszczony.
Poradnik wymienia agregaty jako przykład instalacji, która może kwalifikować się do raportu w wersji uproszczonej. Wymaga to łącznie trzech warunków:
- brak urządzeń ograniczających emisję,
- możliwość automatycznego wyliczenia emisji ze wskaźników KOBiZE,
- łączna nominalna moc cieplna instalacji tego rodzaju w danym miejscu nie większa niż 0,5 MW i nie więcej niż 10 takich instalacji.
Oficjalny Poradnik nie potwierdza zwolnienia dla agregatów używanych wyłącznie awaryjnie lub sporadycznie. Więcej o tym obowiązku w artykule czy rejestracja w KOBiZE jest obowiązkowa.
Co zrobić w praktyce?
1. Ustal, jaki silnik napędza agregat, jego normę emisji (Etap I, II lub IIIA) i rodzaj paliwa. Na tej podstawie wybierz pozycję w Tabeli D (Dz.U. 2019 poz. 2443).
2. Zsumuj zużycie paliwa za rok kalendarzowy i przelicz je na Mg zgodnie z Objaśnieniem 11 do załącznika nr 1 rozporządzenia.
3. Pomnóż zużycie przez stawkę jednostkową z tej pozycji. Stawka musi obowiązywać w roku, w którym agregat pracował (art. 285 ust. 1 POŚ).
4. Sprawdź, czy kwota przekracza próg 800 zł z art. 289 ust. 1 zdanie pierwsze POŚ. Jeśli nie, opłaty nie wnosisz.
5. Do 31 marca następnego roku wpłać opłatę na rachunek urzędu marszałkowskiego (art. 285 ust. 2 POŚ). Wykaz marszałkowi województwa składa się w tym samym terminie (art. 286 ust. 1 POŚ). Zakres obowiązku sprawozdawczego przy niskich kwotach sprawdź w art. 289 ust. 1 zdanie drugie POŚ.
Ostateczne brzmienie przepisów warto sprawdzić w tekstach źródłowych: Prawo ochrony środowiska (Dz.U. 2025 poz. 647) i rozporządzenie z 2019 r.. Przy wątpliwościach co do kategorii agregatu w Tabeli D warto zapytać urząd marszałkowski, nie czekając na wezwanie.
Stan prawny na: 2026-10-15
Podstawa prawna i źródła
- Rozporządzenie Ministra Klimatu z dnia 11 grudnia 2019 r. w sprawie wykazów zawierających informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat (Dz.U. 2019 poz. 2443)
- Ustawa – Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 647)
- Ustawa z dnia 17 lipca 2009 r. o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji
Najczęściej zadawane pytania
Czy sejmik województwa może podwyższyć próg 800 zł?
Art. 289 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska stanowi: „Sejmik województwa może, w drodze aktu prawa miejscowego, uchwalić podwyższenie kwoty, o której mowa w ust. 1, jednak nie więcej niż do 50%.”. Przepis mówi o „kwocie”, a przyjmuje się, że chodzi o próg 800 zł ze zdania pierwszego ust. 1. To interpretacja, nie dosłowne brzmienie przepisu. Nie ma podstaw, by zakładać, że dane województwo taką uchwałę podjęło, więc przed rozliczeniem sprawdź uchwały sejmiku swojego województwa.
Masz pytania o BDO, KOBiZE lub PPWR? Skonsultuj się z ekspertem — bezpłatnie.
Umów bezpłatną konsultację →
