Obowiązki środowiskowe przy zakładaniu firmy – lista

Zakładając firmę, sprawdź przede wszystkim, czy Twoja działalność wymaga wpisu do rejestru BDO – wniosek składa się przed jej rozpoczęciem (art. 50 ust. 1 i 2 ustawy o odpadach) – oraz czy wprowadzasz do obrotu baterie, akumulatory lub opakowania. Jeden wspólny zestaw obowiązków środowiskowych dla wszystkich nowych firm nie istnieje.

Stan prawny na: 2026-10-17

Obowiązki środowiskowe nowej firmy zależą od tego, czym ona się zajmuje. Poniżej znajdziesz listę obszarów do sprawdzenia przed startem i krótkie wskazanie, co dzieje się po nim.

Od czego zależy, czy firma musi wpisać się do BDO?

Obowiązek złożenia wniosku o wpis do rejestru BDO dotyczy podmiotów wymienionych w art. 50 ust. 1 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach. Są to m.in. wytwórcy odpadów obowiązani do prowadzenia ewidencji, podmioty transportujące odpady w ramach działalności zawodowej, sprzedawcy i pośrednicy w obrocie odpadami oraz podmioty prowadzące przetwarzanie odpadów zwolnione z obowiązku posiadania pozwolenia (poza przypadkami z art. 45). Obowiązek obejmuje też podmioty wprowadzające do obrotu produkty, opakowania, pojazdy, sprzęt elektryczny i baterie objęte odrębnymi ustawami. Przepis nie przewiduje jednego wspólnego progu, więc zakres zależy od rodzaju działalności.

Termin wynika z art. 50 ust. 2 ustawy o odpadach: podmiot jest obowiązany uzyskać wpis przed rozpoczęciem działalności wymagającej wpisu. Jeśli działalność już trwa bez wpisu, wniosek należy złożyć niezwłocznie. W praktyce oznacza to, że sprawdzenie, czy wpis jest potrzebny, warto zrobić jeszcze przed pierwszą sprzedażą lub pierwszym zleceniem. Szczegóły procedury opisaliśmy w artykule rejestracja firmy w BDO.

Przepisy przewidują też dwie szczególne grupy. Kategorie wpisywane z urzędu (art. 51 ust. 1 ustawy o odpadach) nie składają odrębnego wniosku, a kategorie z art. 51 ust. 2 tej ustawy są ustawowo zwolnione z obowiązku wpisu.

Czy sklep lub lokal gastronomiczny musi mieć wpis do BDO?

Sam rodzaj działalności, np. sklep czy lokal gastronomiczny, nie rozstrzyga o wpisie. Art. 50 ust. 1 pkt 5 lit. e ustawy o odpadach nakłada obowiązek wpisu na wytwórców odpadów obowiązanych do prowadzenia ewidencji odpadów. Art. 66 ust. 4 pkt 4 i ust. 5 tej ustawy stanowią, że obowiązek ewidencji nie dotyczy rodzajów lub ilości odpadów wskazanych w rozporządzeniu ministra właściwego do spraw klimatu. Takim rozporządzeniem jest rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z 5 listopada 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 1644). Jeśli firma wytwarza odpady wyłącznie w rodzajach i ilościach objętych tym zwolnieniem, wpis z tytułu wytwarzania odpadów nie powstaje.

Rozporządzenie z 2024 r. zawęziło zwolnienie tylko dla odpadów niebezpiecznych: od 1 stycznia 2025 r. usunięto z listy zwolnień dokładnie 5 kodów takich odpadów. Dla większości kodów odpadów innych niż niebezpieczne zwolnienie nadal obowiązuje. W praktyce oznacza to, że trzeba sprawdzić własne kody odpadów, a konkretne limity należy odczytać z załącznika do rozporządzenia. Pomoże w tym artykuł o kodach odpadów w BDO. Wpis może jednak wynikać z innego tytułu, np. z wprowadzania produktów w opakowaniach.

Co sprawdzić, jeśli firma wprowadza baterie lub akumulatory?

Wprowadzający baterie lub akumulatory podlega wpisowi do rejestru BDO na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy o odpadach. Dodatkowo ustawa z 24 kwietnia 2009 r. o bateriach i akumulatorach nakłada na niego obowiązki (art. 29–33):

• może wprowadzać do obrotu tylko prawidłowo oznakowane baterie i akumulatory (art. 29),
• musi umieszczać numer rejestrowy na dokumentach związanych z obrotem (art. 30),
• na zgłoszenie użytkownika końcowego odbiera od niego zużyte baterie i akumulatory samochodowe lub przemysłowe, które wprowadził do obrotu, w ciągu 30 dni od zgłoszenia i w ilości nie większej niż mu przekazana (art. 31 ust. 1); baterie i akumulatory kwasowo-ołowiowe podlegają odrębnemu trybowi z art. 31 ust. 2,
• wprowadzający baterie przenośne zawiera pisemną umowę ze zbierającym (art. 32),
• osiąga poziomy zbierania określone w przepisach wydanych na podstawie art. 33 ust. 2.

Te obowiązki dotyczą wyłącznie firm wprowadzających baterie lub akumulatory.

Co sprawdzić, jeśli firma wprowadza opakowania?

Według art. 15 ust. 1–6 rozporządzenia (UE) 2025/40 (PPWR) wytwórca opakowań może od 12 sierpnia 2026 r. wprowadzać do obrotu wyłącznie opakowania zgodne z wymogami art. 5–12. Przed wprowadzeniem do obrotu przeprowadza procedurę oceny zgodności (art. 38), sporządza dokumentację techniczną (załącznik VII) i deklarację zgodności UE (art. 39). Przechowuje je przez 5 lat dla opakowań jednorazowych i 10 lat dla wielokrotnego użytku (art. 15 ust. 3). Opakowanie musi być identyfikowalne (numer typu, partii lub serii, art. 15 ust. 5) i opatrzone nazwą oraz adresem pocztowym wytwórcy (art. 15 ust. 6).

Te same obowiązki ma importer lub dystrybutor, który wprowadza opakowania do obrotu pod własną nazwą albo je modyfikuje (art. 21 PPWR). Gdy taki podmiot jest mikroprzedsiębiorstwem, a jego dostawca opakowań jest w Unii, dostawcę uznaje się za wytwórcę na potrzeby art. 15 (art. 21 akapit drugi PPWR). Wymogi z art. 5–12 mają własne daty stosowania, więc przed startem sprawdź, które z nich dotyczą Twojego opakowania.

Jakie obowiązki środowiskowe pojawiają się po starcie?

Po rozpoczęciu działalności mogą dojść rozliczenia. Poniższa tabela pokazuje obszary, które warto mieć na liście kontrolnej.

Raport do KOBiZE: obowiązek wynika z art. 7 ust. 1 ustawy z 17 lipca 2009 r. o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji. Wyzwala go sam fakt emitowania w danym roku, bez odrębnego wpisu czy wniosku. Ustawa nie wskazuje w art. 1–7 odrębnego progu rejestracyjnego. Szczegóły omawia artykuł kto musi składać sprawozdanie środowiskowe.

Opłata za korzystanie ze środowiska: według art. 285 ust. 2 Prawa ochrony środowiska podmiot korzystający ze środowiska wnosi opłatę za dany rok kalendarzowy do 31 marca następnego roku, według stawek z okresu korzystania (art. 285 ust. 1). Zgodnie z art. 289 ust. 1 zdanie pierwsze tej ustawy nie wnosi się opłat z tytułu tych rodzajów korzystania ze środowiska z art. 273 ust. 1, których roczna wysokość wnoszona na rachunek urzędu marszałkowskiego nie przekracza 800 zł; opłata równa dokładnie 800 zł również nie jest wnoszona. Opłaty środowiskowej nie należy mylić z opłatami związanymi z rejestrem BDO. O szczegóły i aktualne stawki zapytaj urząd marszałkowski.

Pozwolenie na wprowadzanie substancji i energii do środowiska nie jest potrzebne każdej nowej firmie. Jeśli jednak jest wymagane, opłata skarbowa wynosi według części III pkt 40 załącznika do ustawy o opłacie skarbowej 2011 zł w związku z działalnością gospodarczą, a 506 zł dla mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców oraz podmiotów prowadzących działalność wytwórczą w rolnictwie. Dla pozwolenia emisyjnego wydanego po postępowaniu kompensacyjnym stosuje się 150% stawki.

Wytwórcy objęci ewidencją odpadów powinni też zapoznać się z artykułami o sprawozdaniu z wytwarzanych odpadów i sprawozdaniu BDO o odpadach.

Jakie są wyjątki i przypadki brzegowe?

• Podmiot, który nie prowadzi żadnej działalności wymienionej w art. 50 ust. 1 ustawy o odpadach, nie podlega wpisowi na tej podstawie.
• Wytwórca odpadów, który nie jest obowiązany do prowadzenia ewidencji (art. 50 ust. 1 pkt 5 lit. e i art. 66 ust. 4 pkt 4 ustawy o odpadach), nie ma obowiązku wpisu z tego tytułu.
• Art. 15 ust. 9 PPWR: obowiązek doprowadzenia do zgodności, wycofania z obrotu lub odzyskania nie dotyczy opakowań wielokrotnego użytku wprowadzonych do obrotu przed 11 lutego 2025 r.
• Art. 7 ust. 1 ustawy o systemie zarządzania emisjami: obowiązek raportu dotyczy każdego podmiotu, którego działalność powoduje emisje. Skala emisji nie jest w nim kryterium, ale ustawa nie rozstrzyga, czy rozporządzenia wykonawcze nie przewidują własnych wyłączeń, więc sprawdź je przed złożeniem raportu.

Co zrobić teraz?

Wniosek praktyczny: zanim ruszysz, przejdź po liście. Ustal, czy Twoja działalność mieści się w art. 50 ust. 1 ustawy o odpadach, czy wprowadzasz baterie lub opakowania, czy wytwarzasz odpady objęte ewidencją i czy korzystasz ze środowiska w sposób powodujący emisje lub opłaty. Jeśli masz wątpliwości, czy potrzebny jest wpis do BDO, możesz skorzystać z usług rejestracji w BDO.

Źródła oficjalne

• Ustawa o odpadach (tekst jednolity)
• Ustawa o bateriach i akumulatorach
• Rozporządzenie (UE) 2025/40 (PPWR)
• Ustawa o systemie zarządzania emisjami (Dz.U. 2026 poz. 526)

Podstawa prawna i źródła

• Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (tekst jednolity)
• Ustawa z dnia 24 kwietnia 2009 r. o bateriach i akumulatorach
• Rozporządzenie (UE) 2025/40
• Ustawa o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji (tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 526)
• Ustawa – Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 647)

Najczęściej zadawane pytania

Kogo dokładnie dotyczy obowiązek wpisu do BDO?

Art. 50 ust. 1 pkt 1–7 ustawy o odpadach wymienia m.in. wytwórców odpadów obowiązanych do ewidencji, transportujących odpady zawodowo, sprzedawców i pośredników w obrocie odpadami oraz wprowadzających produkty, opakowania, pojazdy, sprzęt elektryczny i baterie objęte odrębnymi ustawami. Zakres zależy od rodzaju działalności, a wniosek składa się przed jej rozpoczęciem (art. 50 ust. 2). Więcej o rejestracji w artykule rejestracja firmy w BDO.

Czy mała firma wytwarzająca niewielkie ilości odpadów też musi mieć wpis?

Wytwórca odpadów podlega wpisowi z art. 50 ust. 1 pkt 5 lit. e ustawy o odpadach tylko wtedy, gdy jest obowiązany do prowadzenia ewidencji. Zgodnie z art. 66 ust. 4 pkt 4 i ust. 5 tej ustawy obowiązek ten nie dotyczy rodzajów i ilości odpadów wskazanych w rozporządzeniu z 5 listopada 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 1644). Sprawdź swoje kody w artykule o kodach odpadów BDO.

Czy raport do KOBiZE i opłata środowiskowa to to samo co BDO?

Nie, to odrębne obowiązki. Raport do KOBiZE składa podmiot, którego działalność powoduje emisje (art. 7 ust. 1 ustawy o systemie zarządzania emisjami), a opłatę za korzystanie ze środowiska wnosi się według art. 285 ust. 2 Prawa ochrony środowiska do 31 marca następnego roku. Jej kwota roczna nieprzekraczająca 800 zł z danego tytułu nie jest wnoszona (art. 289 ust. 1). Zobacz: kto musi składać sprawozdanie środowiskowe.