Błąd w ustaleniu wytwórcy odpadów przy świadczeniu usług poprawiasz, zaczynając od art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach. Przy budowie, rozbiórce, remoncie obiektów, czyszczeniu zbiorników lub urządzeń oraz sprzątaniu, konserwacji i naprawach wytwórcą jest usługodawca, chyba że umowa o świadczenie usługi stanowi inaczej. Przy usługach spoza tego katalogu wytwórcę ustala się według definicji ogólnej.
Stan prawny na: 2026-10-11
Poprawiać trzeba od źródła: najpierw ustal, kto jest wytwórcą, a dopiero potem porządkuj dokumenty. Kolejność kroków opiera się na przepisach ustawy o odpadach (tekst jednolity: Dz.U. 2023 poz. 1587).
Kto jest wytwórcą odpadów według ustawy?
Reguła ogólna wynika z art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach: wytwórcą jest każdy, którego działalność lub bytowanie powoduje powstawanie odpadów. Za wytwórcę uznaje się także każdego, kto przeprowadza wstępną obróbkę, mieszanie lub inne działania powodujące zmianę charakteru lub składu odpadów.
Ta sama definicja zawiera regułę szczególną dla usług. Wytwórcą odpadów powstających w wyniku świadczenia usług w zakresie budowy, rozbiórki, remontu obiektów, czyszczenia zbiorników lub urządzeń oraz sprzątania, konserwacji i napraw jest podmiot, który świadczy usługę, czyli usługodawca wykonujący prace u klienta, chyba że umowa o świadczenie usługi stanowi inaczej (art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach).
Od czego zacząć poprawianie błędu?
Punktem wyjścia są umowa o świadczenie usługi, opis wykonanych prac oraz ustalenie, czy usługa należy do katalogu z art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach.
| Sytuacja | Kto jest wytwórcą | Podstawa |
|---|---|---|
| Usługa z katalogu (budowa, rozbiórka, remont obiektów, czyszczenie zbiorników lub urządzeń, sprzątanie, konserwacja, naprawy), umowa nie stanowi inaczej | usługodawca | art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach |
| Usługa z katalogu, umowa wskazuje innego wytwórcę (np. zleceniodawcę) | podmiot wskazany w umowie | art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach |
| Usługa spoza katalogu | ten, czyja działalność powoduje powstanie odpadów | art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach |
Jeśli dotąd odpady przypisywano zleceniodawcy, a umowa nie przesuwa tej roli na niego, błąd leży po stronie przypisania. W odwrotnym przypadku, gdy odpady przypisano usługodawcy, a umowa wyraźnie wskazuje zleceniodawcę, przypisanie również trzeba zweryfikować.
Jak wygląda to na przykładzie?
Firma remontowa wykonuje remont obiektu u klienta, a umowa nie zawiera postanowień o odpadach. Remont mieści się w katalogu z art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach, więc wytwórcą odpadów z tych prac jest firma remontowa, a nie klient. Jeśli odpady zapisano jako odpady klienta, przypisanie wymaga poprawy. Gdyby natomiast umowa wprost wskazywała klienta jako wytwórcę odpadów powstających przy remoncie, zapis ten byłby dopuszczalny, bo przepis pozwala umowie stanowić inaczej.
Czy umowa może wskazać innego wytwórcę?
Tak. Art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach zastrzega, że reguła o usługodawcy działa, „chyba że umowa o świadczenie usługi stanowi inaczej”. Umowa może więc wskazać innego wytwórcę, na przykład zleceniodawcę. Przy niejasnym zapisie umowy warto skonsultować jego znaczenie z ekspertem, zanim zmienisz dokumentację.
Co z usługami spoza katalogu?
Katalog z art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach jest zamknięty. Jeżeli odpady powstają przy usłudze, której w nim nie ma, reguła szczególna nie ma zastosowania. Wytwórcę ustala się wtedy według definicji ogólnej, czyli wskazujesz podmiot, którego działalność powoduje powstanie odpadów. Nie zakładaj więc automatycznie, że usługodawca jest wytwórcą tylko dlatego, że wykonał usługę. Więcej o odpadach przy usługach porządkowych przeczytasz w artykule BDO w branży sprzątania i usług porządkowych.
Co zrobić z dokumentami, w których błąd już się pojawił?
Jeśli odpady zostały już przekazane albo ujęte w dokumentacji lub sprawozdaniu, najpierw ustal prawidłowego wytwórcę według powyższych kroków. Dopiero na tej podstawie ocenisz, które dokumenty wymagają zmiany. Jeśli błąd dotyczy złożonego już sprawozdania o odpadach, system BDO pozwala samodzielnie utworzyć korektę sprawozdania. Gdy niezgodność ze stanem faktycznym wykryje marszałek województwa przy weryfikacji sprawozdania, wzywa przez konto BDO do korekty w terminie nie dłuższym niż 14 dni od otrzymania wezwania, a niedokonanie korekty w tym terminie oznacza, że sprawozdanie uznaje się za nieprzekazane (art. 77 ust. 2 i 3 ustawy o odpadach). Pomocne mogą być artykuły o poprawie sprawozdania z odpadów po terminie oraz o błędnej masie odpadu w KEO. Zobacz też tekst o najczęstszych błędach przy wyborze kodu odpadu.
Co konkretnie zrobić teraz?
1. Zbierz umowę o świadczenie usługi i opis wykonanych prac.
2. Ustal, czy usługa mieści się w katalogu z art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach.
3. Sprawdź, czy umowa wskazuje innego wytwórcę niż usługodawca. Jeśli nie wskazuje, wytwórcą jest usługodawca. Jeśli usługa jest spoza katalogu, zastosuj definicję ogólną.
4. Wskaż prawidłowego wytwórcę we wszystkich dokumentach, w których pojawił się błąd, stosując aktualne zasady i instrukcje systemu BDO.
5. W razie wątpliwości co do zapisów umowy zleć weryfikację ekspertowi przez formularz kontaktowy, zanim poprawisz dokumenty.
Podstawa prawna i źródła
Najczęściej zadawane pytania
Czy ustalenie, że jestem wytwórcą odpadów z usługi, oznacza obowiązek wpisu do BDO?
Nie wynika to z definicji wytwórcy. Art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach tylko wskazuje, kto jest wytwórcą. O tym, czy usługodawca musi mieć wpis do BDO, decydują art. 49–51 ustawy o odpadach oraz przepisy o zwolnieniach z ewidencji, które trzeba sprawdzić osobno.
Masz pytania o BDO, KOBiZE lub PPWR? Skonsultuj się z ekspertem — bezpłatnie.
Umów bezpłatną konsultację →
