Brak wykazu opłat za auta firmowe: decyzja i odsetki

Gdy firma nie złożyła wykazu opłat za samochody firmowe, marszałek województwa wymierza opłatę w drodze decyzji, na podstawie własnych ustaleń lub wyników kontroli wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska, czyli WIOŚ (art. 288 ust. 1 pkt 1 Prawa ochrony środowiska). Do ponoszenia opłat stosuje się odpowiednio dział III Ordynacji podatkowej (art. 281 ust. 1 POŚ), a Ordynacja przewiduje odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych, z zastrzeżeniem art. 52 § 1 pkt 2 i art. 54 (art. 53 § 1 Ordynacji podatkowej). Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku (art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, stosowany odpowiednio na podstawie art. 281 ust. 1 POŚ).

Co zrobi marszałek, gdy wykazu nie było?

Opłaty za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza to ustawowa kategoria opłat za korzystanie ze środowiska (art. 273 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo ochrony środowiska, Dz.U. 2026 poz. 1453, dalej POŚ). Niestacjonarne urządzenia techniczne, w tym środki transportu, czyli flota pojazdów, to urządzenia w rozumieniu art. 3 pkt 42 POŚ.

Marszałek województwa wymierza opłatę w drodze decyzji administracyjnej w trzech sytuacjach (art. 288 ust. 1 pkt 1-3 POŚ):

Kopię decyzji marszałek niezwłocznie przedstawia WIOŚ (art. 288 ust. 3 POŚ). Firmy z samochodami, która nie złożyła wykazu, dotyczy pierwszy wiersz tabeli.

Jak liczone są odsetki?

Do ponoszenia opłat za korzystanie ze środowiska stosuje się odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej. Uprawnienia organów podatkowych przysługują przy tym marszałkowi województwa albo WIOŚ (art. 281 ust. 1 POŚ). Ordynacja podatkowa przewiduje, że od zaległości podatkowych naliczane są odsetki za zwłokę, z zastrzeżeniem art. 52 § 1 pkt 2 i art. 54 (art. 53 § 1 Ordynacji podatkowej).

Opłatę za dany rok kalendarzowy wnosi się do 31 marca następnego roku (art. 285 ust. 2 POŚ). Opłatę ustala się według stawek obowiązujących w okresie, w którym korzystanie ze środowiska miało miejsce (art. 285 ust. 1 POŚ), a nie według stawek z dnia zapłaty.

Według urzędu marszałkowskiego województwa mazowieckiego, opisanego w prasie prawniczej, do opłat wnoszonych po ustawowym terminie należy samodzielnie doliczyć odsetki w wysokości określonej dla zobowiązań podatkowych. Warto sprawdzić w swoim urzędzie marszałkowskim, jak wylicza on odsetki, zanim wpłacisz zaległość.

Za ile lat wstecz trzeba się rozliczyć?

Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku (art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej). Do ponoszenia opłat środowiskowych dział III Ordynacji stosuje się „odpowiednio” (art. 281 ust. 1 POŚ).

Przykład: opłata za rok 2024 była płatna do 31 marca 2025 r. (art. 285 ust. 2 POŚ). Termin płatności upłynął więc w 2025 r., a przy pięcioletnim okresie z art. 70 § 1 Ordynacji przedawnienie nastąpiłoby z końcem 2030 r. Każdy rok korzystania ze środowiska ma własny termin płatności, dlatego liczy się osobno.

Jak sprawdzić, czy w ogóle trzeba było złożyć wykaz?

Wykaz składa się marszałkowi województwa w terminie z art. 285 ust. 2 POŚ, czyli do 31 marca następnego roku (art. 286 ust. 1 POŚ). Składa się go w dwóch częściach: dane o zakresie korzystania ze środowiska oraz zbiorcze zestawienie (art. 286 ust. 1 POŚ). Sposób, formę i wzory wykazów określa rozporządzenie wydane na podstawie art. 286 ust. 6 POŚ, czyli rozporządzenie Ministra Klimatu z 11 grudnia 2019 r. (Dz.U. 2019 poz. 2443).

Progi z art. 289 ust. 1 POŚ liczy się osobno dla każdego rodzaju korzystania ze środowiska z art. 273 ust. 1:

• Przy rocznej opłacie do 100 zł włącznie nie przedkłada się wykazu (art. 289 ust. 1 zdanie drugie POŚ).
• Przy rocznej opłacie do 800 zł włącznie opłaty nie wnosi się (art. 289 ust. 1 zdanie pierwsze POŚ).
• Przy rocznej opłacie powyżej 100 zł i do 800 zł włącznie składa się wykaz, ale opłaty się nie wnosi. Przy opłacie powyżej 800 zł potrzebny jest zarówno wykaz, jak i zapłata (art. 289 ust. 1 POŚ).

Więcej o sytuacjach bez wykazu przeczytasz w artykule Kiedy nie trzeba składać wykazu opłat za korzystanie ze środowiska.

Do którego marszałka kierować wykaz i opłatę?

Opłatę z eksploatacji urządzeń niestacjonarnych, w tym floty, wnosi się na rachunek urzędu marszałkowskiego właściwego według miejsca rejestracji podmiotu (art. 277 ust. 2 POŚ). Dla firmy oznacza to jednego marszałka dla całej floty. Dla pozostałych opłat, w tym z instalacji stacjonarnych, właściwy jest marszałek według miejsca korzystania ze środowiska (art. 277 ust. 1 POŚ).

Art. 286 ust. 1 POŚ mówi o przedłożeniu wykazu „marszałkowi województwa” i nie wskazuje dla niego odrębnej właściwości. Według praktyki urzędowej opisanej na portalu biznes.gov.pl jest to ten sam marszałek co adresat opłaty. Warto sprawdzić na stronie urzędu marszałkowskiego swojego województwa, czy przyjmuje wykazy elektronicznie i na jaki rachunek wpłacać opłatę. Przykład numerów kont: numery kont do opłat w województwie kujawsko-pomorskim.

Czy można skorygować złożony wykaz?

Podmiot może skorygować złożony wykaz. Do opłat stosuje się odpowiednio dział III Ordynacji podatkowej (art. 281 ust. 1 POŚ), a art. 81 § 1 Ordynacji pozwala skorygować uprzednio złożoną deklarację, jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej. Samo POŚ nie ma osobnego przepisu o korekcie wykazu, więc art. 81 stosuje się „odpowiednio”, a nie wprost. Prawo do korekty jest zawieszone na czas postępowania lub kontroli w zakresie nimi objętym (art. 81b § 1 pkt 1 Ordynacji).

Warto sprawdzić w urzędzie marszałkowskim, czy wobec Twojej firmy toczy się już postępowanie lub kontrola obejmująca ten sam zakres, bo wtedy korekta jest zawieszona.

Jakie są wyjątki i na co uważać?

• Podmiot, który rozliczył emisje gazów cieplarnianych w EU ETS, nie płaci opłaty za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza w zakresie emisji pokrytych uprawnieniami (art. 273 ust. 4 POŚ). Wyłączenie dotyczy tylko rozliczonego zakresu emisji, a nie całej działalności.
• Gdy wykaz został złożony, a opłata nie zapłacona, informacje o jej wysokości z wykazu stanowią podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego (art. 286 ust. 4 POŚ).
• Informacji o terminie i trybie odwołania od decyzji marszałka szukaj w doręczonej decyzji oraz u marszałka.

Co zrobić teraz?

1. Ustal, czy roczna opłata za dany rodzaj korzystania przekroczyła 100 zł lub 800 zł (art. 289 ust. 1 POŚ).

2. Jeśli opłata za dany rodzaj korzystania przekroczyła 100 zł, przygotuj zaległy wykaz dla właściwego marszałka (art. 286 ust. 1 POŚ, art. 289 ust. 1 POŚ). Instrukcję znajdziesz w opisie usługi sprawozdanie o emisji i korzystaniu ze środowiska.

3. Jeśli opłata przekroczyła 800 zł, opłać należność wraz z odsetkami za zwłokę (art. 289 ust. 1 POŚ; art. 53 § 1 Ordynacji podatkowej, stosowany odpowiednio na podstawie art. 281 ust. 1 POŚ).

4. Jeśli wykaz już złożono, ale zawiera błędy, skoryguj go (art. 281 ust. 1 POŚ w związku z art. 81 § 1 Ordynacji).

Jeśli marszałek wydał już decyzję, kieruj się jej treścią.

Jak załatwić to szybko i bez ryzyka?

Sprawę da się załatwić szybko i niedrogo z pomocą specjalistów. Koszt takiej pomocy jest mniej więcej taki jak miesięczny abonament za firmowy internet, a w zamian masz spokój. Wybieraj firmę z gotowymi, sprawdzonymi rozwiązaniami, która specjalizuje się w tej tematyce od lat, a nie kogoś, kto robi to „na kolanie”. Od 2019 r. zajmujemy się wyłącznie obowiązkami środowiskowymi firm, w tym BDO. Zapraszamy do kontaktu: kontakt z ekspertem.

Autor

Piotr Chudeusz

ekspert ds. BDO, KOBiZE i ISO. Prowadzi sprawy BDO firm od 2010 roku.