Gdy dwa urzędy odpowiadają inaczej na to samo pytanie, zbierz obie odpowiedzi na piśmie i ustal ich podstawę prawną. Organ bez uzasadnionej przyczyny nie odstępuje od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym (art. 14 Prawa przedsiębiorców). Wykaz opłat składasz marszałkowi województwa (art. 286 ust. 1 POŚ).
Co ustalić, zanim uznasz, że urzędy sobie przeczą?
Najpierw sprawdź, czy oba urzędy odpowiadają na to samo pytanie i według tego samego przepisu. Różnica może wynikać z tego, że jeden urząd powołuje się na Prawo ochrony środowiska, a drugi na Ordynację podatkową. Zapytaj więc każdy z nich o konkretny artykuł i akt.
Przy opłatach za korzystanie ze środowiska oba te akty się łączą. Zgodnie z art. 281 ust. 1 Prawa ochrony środowiska (POŚ) do ponoszenia tych opłat stosuje się odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej, a uprawnienia organów podatkowych przysługują marszałkowi województwa albo wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska. W praktyce oznacza to, że w sprawie opłaty rolę organu podatkowego pełni marszałek albo inspektor, a nie osobny urząd skarbowy. Warto sprawdzić w pisemnej odpowiedzi każdego urzędu, czy jest to marszałek, wojewódzki inspektor ochrony środowiska, czy inny organ.
Na czym oprzeć prośbę o jednolite stanowisko?
Podstawą jest art. 14 Prawa przedsiębiorców (tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 1480): organ bez uzasadnionej przyczyny nie odstępuje od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym. W praktyce oznacza to, że możesz poprosić organ, który odpowiedział inaczej niż dotychczas, o pisemne wskazanie przyczyny odmiennego stanowiska. Przepis mówi o utrwalonej praktyce organu, więc nie rozstrzyga sam, który z dwóch urzędów ma rację. Warto sprawdzić, czy możesz wskazać wcześniejsze rozstrzygnięcia tego samego organu w takiej samej sprawie.
Co zawiera wykaz i kiedy go składasz?
Zgodnie z art. 286 ust. 1 POŚ podmiot korzystający ze środowiska przedkłada marszałkowi województwa dwa wykazy. Pierwszy zawiera informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska, wykorzystane do ustalenia wysokości opłat, oraz wysokość należnych opłat. Drugi to zbiorcze zestawienie tych informacji. Oba wykazy składasz w terminie z art. 285 ust. 2 POŚ, czyli za dany rok kalendarzowy do 31 marca roku następnego – w tym samym terminie wnosisz opłatę. Obowiązek ten obowiązuje z zastrzeżeniem art. 289 ust. 1 POŚ.
Obowiązek złożenia wykazów nie dotyczy podmiotów objętych progiem 100 zł na rodzaj korzystania ze środowiska, określonym w art. 289 ust. 1 POŚ. Warto sprawdzić w art. 289 ust. 1 tekstu jednolitego POŚ (Dz.U. 2025 poz. 647), czy dotyczą Cię także inne progi z tego przepisu.
Art. 286 ust. 4 POŚ stanowi, że informacje o wysokości należnych opłat zawarte w wykazach są podstawą do wystawienia tytułu wykonawczego. Niezapłacona opłata wynikająca ze złożonego wykazu nie wymaga więc dodatkowej decyzji. Sposób, formę i wzory wykazów określa minister właściwy do spraw klimatu w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 286 ust. 6 POŚ. Warto sprawdzić na stronie urzędu marszałkowskiego, który wzór jest aktualnie obowiązujący.
Czy można skorygować złożony wykaz?
Zgodnie z art. 3 pkt 5 Ordynacji podatkowej deklaracja obejmuje również zeznania, wykazy, zestawienia, sprawozdania oraz informacje, do których składania obowiązani są na podstawie przepisów prawa podatkowego podatnicy, płatnicy i inkasenci. Art. 81 § 1 tej ustawy stanowi, że jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej, podatnicy, płatnicy i inkasenci mogą skorygować uprzednio złożoną deklarację. W praktyce oznacza to, że przy odpowiednim stosowaniu działu III Ordynacji na mocy art. 281 ust. 1 POŚ korektę wykazu opierasz na art. 81 § 1. Warto sprawdzić w urzędzie marszałkowskim, czy przyjmuje korektę wykazu w tej formie.
Art. 81b § 1 pkt 1 Ordynacji przewiduje zawieszenie uprawnienia do skorygowania deklaracji na czas trwania postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej, w zakresie objętym tym postępowaniem lub kontrolą. Warto sprawdzić w zawiadomieniu lub upoważnieniu do kontroli, jaki zakres ona obejmuje, zanim złożysz korektę.
Jak postępować krok po kroku?
| Krok | Co zrobić | Podstawa |
|---|---|---|
| 1 | Zbierz pisemne odpowiedzi obu urzędów wraz z datami – pokazują praktykę każdego organu | art. 14 Prawa przedsiębiorców |
| 2 | Sprawdź, czy odpowiedział marszałek województwa albo wojewódzki inspektor ochrony środowiska – to im przysługują uprawnienia organu podatkowego w sprawie opłaty | art. 281 ust. 1 POŚ |
| 3 | Do organu, który odszedł od dotychczasowej praktyki, wystąp o uzasadnienie | art. 14 Prawa przedsiębiorców |
| 4 | Sprawdź, czy wykaz mieści się w progu 100 zł na rodzaj korzystania; jeśli nie, złóż go do 31 marca roku następnego | art. 289 ust. 1, art. 285 ust. 2 w zw. z art. 286 ust. 1 POŚ |
| 5 | Jeśli wykaz wymaga poprawy i nie trwa postępowanie ani kontrola w tym zakresie, złóż korektę | art. 81 § 1 i art. 81b § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej |
Więcej o postępowaniu przy rozbieżnościach znajdziesz w artykule Co zrobić, gdy BDO wykryje rozbieżności. Wartość takiej odpowiedzi przy kontroli omawiamy w tekście Czy odpowiedź urzędu chroni firmę przy kontroli?.
Jaki jest następny krok?
Zbierz i zachowaj kopie obu odpowiedzi. Następnie poproś o pisemne stanowisko organ, którego odpowiedź budzi wątpliwości. Powołaj się na art. 14 Prawa przedsiębiorców i poproś o uzasadnienie odmiennego podejścia. Nie czekaj z wykazem na stanowisko urzędu: za dany rok składasz go do 31 marca roku następnego (art. 285 ust. 2 w zw. z art. 286 ust. 1 POŚ). Jeśli wykaz wymaga poprawy, wykorzystaj art. 81 § 1 Ordynacji podatkowej, o ile nie obejmuje jej zawieszenie z art. 81b § 1 pkt 1. Przy rozbieżnych danych w rejestrze zajrzyj też do materiału o rejestracji w BDO.
Źródła: Prawo ochrony środowiska, Dz.U. 2025 poz. 647, Ordynacja podatkowa, Prawo przedsiębiorców, Dz.U. 2025 poz. 1480.
Stan prawny na: 2026-11-01
Podstawa prawna i źródła
- Ustawa – Prawo przedsiębiorców (tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 1480)
- Ustawa – Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 647)
- Ustawa – Ordynacja podatkowa (tekst jednolity)
Najczęściej zadawane pytania
Czy odpowiedź urzędu zawsze mnie chroni?
Art. 14 Prawa przedsiębiorców dotyczy utrwalonej praktyki organu w sprawach w takim samym stanie faktycznym i prawnym, a nie każdej pojedynczej odpowiedzi. Warto sprawdzić, czy odpowiedź jest pisemna, zawiera podstawę prawną i dotyczy dokładnie Twojego stanu faktycznego. Szerzej o tym w artykule Czy odpowiedź urzędu chroni firmę przy kontroli?.
Do kogo składam wykaz i na jakim wzorze?
Wykaz przedkładasz marszałkowi województwa (art. 286 ust. 1 POŚ). Sposób, formę i wzory wykazów określa rozporządzenie ministra właściwego do spraw klimatu wydane na podstawie art. 286 ust. 6 POŚ. Warto sprawdzić w urzędzie marszałkowskim, który wzór obowiązuje. Wykaz to inny dokument niż roczne sprawozdanie w BDO, które ma wcześniejszy termin – 15 marca (art. 76 ust. 1 ustawy o odpadach). O sprawozdaniu BDO piszemy w artykule Sprawozdanie z wytwarzanych odpadów.
Masz pytania o BDO, KOBiZE lub PPWR? Skonsultuj się z ekspertem — bezpłatnie.
Umów bezpłatną konsultację →
