Pozwolenie wydaje w drodze decyzji organ ochrony środowiska (art. 183 ust. 1 Prawa ochrony środowiska). Może on udzielić pozwolenia zintegrowanego albo pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza (art. 181 ust. 1 Prawa ochrony środowiska). Pozwolenia potrzebuje podmiot korzystający ze środowiska (art. 3 pkt 20 POŚ), którego emisja pozwolenia wymaga. Instalację, z której emisja pozwolenia nie wymaga, a która może negatywnie oddziaływać na środowisko, zgłasza się organowi ochrony środowiska, z zastrzeżeniem ust. 8 (art. 152 ust. 1 POŚ).
Stan prawny na: 2026-10-17
Jakie rodzaje pozwoleń przewiduje prawo?
Art. 181 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (POŚ) stanowi, że organ ochrony środowiska może udzielić pozwolenia: 1) zintegrowanego oraz 2) na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza. Pkt 3 tego przepisu jest uchylony.
Kto potrzebuje pozwolenia na emisję?
Obowiązki z POŚ dotyczą „podmiotu korzystającego ze środowiska”. Art. 3 pkt 20 POŚ obejmuje tym pojęciem trzy grupy:
| Grupa | Kogo obejmuje | Podstawa |
|---|---|---|
| a) | przedsiębiorca w rozumieniu Prawa przedsiębiorców, przedsiębiorca zagraniczny oraz osoby prowadzące działalność wytwórczą w rolnictwie (uprawy rolne, chów lub hodowla zwierząt, ogrodnictwo, warzywnictwo, leśnictwo, rybactwo śródlądowe) | art. 3 pkt 20 lit. a POŚ |
| b) | jednostka organizacyjna niebędąca przedsiębiorcą | art. 3 pkt 20 lit. b POŚ |
| c) | osoba fizyczna spoza lit. a, ale tylko w zakresie, w jakim jej korzystanie ze środowiska wymaga pozwolenia | art. 3 pkt 20 lit. c POŚ |
Definicja z art. 3 pkt 20 POŚ nie jest ograniczona do „firm” w potocznym sensie. Obejmuje też rolników prowadzących działalność wytwórczą oraz jednostki niebędące przedsiębiorcami. Przynależność do jednej z grup nie przesądza jednak, że pozwolenie jest potrzebne: to zależy od tego, czy emisja z konkretnej instalacji pozwolenia wymaga (art. 152 ust. 1 i art. 181 ust. 1 POŚ). Podstawowe obowiązki firm wobec systemu emisji opisujemy w artykule Czy rejestracja w KOBiZE jest obowiązkowa?.
Co jeśli emisja nie wymaga pozwolenia?
Instalacja, z której emisja nie wymaga pozwolenia, a która może negatywnie oddziaływać na środowisko, podlega zgłoszeniu organowi ochrony środowiska, z zastrzeżeniem ust. 8 (art. 152 ust. 1 POŚ). Brak obowiązku uzyskania pozwolenia nie zawsze zwalnia więc z obowiązków wobec organu. Zastrzeżenie ust. 8 odsyła w sprawie zasad zgłaszania instalacji, która może negatywnie oddziaływać na środowisko z uwagi na wytwarzanie odpadów, do przepisów ustawy o odpadach (art. 152 ust. 8 POŚ). Jeśli z Twojej instalacji powstają odpady, warto sprawdzić te przepisy w aktualnym tekście ustawy o odpadach, zanim uznasz, że zgłoszenie nie jest potrzebne.
Ile kosztuje pozwolenie i co grozi za jego brak?
Opłata skarbowa od pozwolenia na wprowadzenie substancji i energii do środowiska, wydawanego na podstawie przepisów o ochronie środowiska, wynika z części III pkt 40 załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1154). Organem właściwym jest organ podatkowy gminy.
| Sytuacja | Opłata |
|---|---|
| pozwolenie w związku z działalnością gospodarczą (z zastrzeżeniem kolejnego wiersza) | 2011 zł |
| działalność gospodarcza mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców oraz podmiotów prowadzących działalność wytwórczą w rolnictwie | 506 zł |
| pozostałe przypadki | 506 zł |
Pozwolenie emisyjne wydane w wyniku postępowania kompensacyjnego kosztuje 150% stawki (część III pkt 40 załącznika do ustawy o opłacie skarbowej).
Podmiot korzystający ze środowiska bez uzyskania wymaganego pozwolenia lub innej decyzji ponosi opłatę podwyższoną za korzystanie ze środowiska (art. 276 ust. 1 POŚ). Mechanizm podwyższenia opisujemy w tekście O ile rośnie opłata za emisję, gdy firma nie ma wymaganego pozwolenia.
Jakie są wyjątki i przypadki brzegowe?
- Osoba fizyczna. Jest „podmiotem korzystającym ze środowiska” tylko w zakresie, w jakim jej korzystanie ze środowiska wymaga pozwolenia (art. 3 pkt 20 lit. c POŚ). Osoba prywatna, której korzystanie ze środowiska pozwolenia nie wymaga, nie jest objęta tym pojęciem.
Art. 3 pkt 20 POŚ nie wskazuje, kiedy dokładnie korzystanie ze środowiska przez osobę fizyczną wymaga pozwolenia. W takim przypadku najlepiej zapytać organ ochrony środowiska albo doradcę.
Co zrobić teraz?
1. Ustal, do której grupy z art. 3 pkt 20 POŚ należysz (przedsiębiorca lub rolnik, jednostka organizacyjna, osoba fizyczna).
2. Ustal, czy emisja z Twojej instalacji wymaga pozwolenia zintegrowanego albo pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza – art. 181 ust. 1 POŚ wskazuje, że organ ochrony środowiska może udzielić każdego z nich.
3. Jeśli pozwolenie nie jest wymagane, a instalacja może negatywnie oddziaływać na środowisko, zgłoś ją organowi ochrony środowiska, chyba że wyłącza to ust. 8 (art. 152 ust. 1 POŚ).
4. W razie wątpliwości skontaktuj się z organem ochrony środowiska lub doradcą, zanim uruchomisz lub dalej będziesz prowadzić działalność. Podmiot bez wymaganego pozwolenia lub innej decyzji ponosi opłatę podwyższoną (art. 276 ust. 1 POŚ).
Obowiązki raportowe i kontrolne opisuje artykuł BDO i KOBiZE: obowiązki i kontrola w 2026 r..
Podstawa prawna i źródła
Najczęściej zadawane pytania
Czy definicja „podmiotu korzystającego ze środowiska” obowiązuje też w systemie KOBiZE?
Tak. Art. 2 pkt 20 ustawy o systemie zarządzania emisjami (2009) odsyła wprost do definicji z art. 3 pkt 20 POŚ, więc to samo pojęcie obowiązuje przy opłatach środowiskowych i przy raportowaniu do KOBiZE. Więcej o systemie emisji w artykule Co to jest KOBiZE – Krajowa Baza Emisji.
Masz pytania o BDO, KOBiZE lub PPWR? Skonsultuj się z ekspertem — bezpłatnie.
Umów bezpłatną konsultację →
