Szkło wielokrotnego użytku (butelki do 1,5 l) jest w systemie kaucyjnym dobrowolne do 31 grudnia 2028 r. Wynika to z art. 40h ust. 2a ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, dodanego ustawą z 9 stycznia 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 174), w mocy od 18 lutego 2026 r. Rezygnacja z przystąpienia nie zwalnia z obowiązku (art. 40h ust. 2b).
Co dokładnie mówi przepis o dobrowolności?
Art. 40h ust. 2a ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi stanowi, że przystąpienie do systemu kaucyjnego utworzonego przez podmiot reprezentujący jest dobrowolne w zakresie produktów w opakowaniach szklanych wielokrotnego użytku do dnia 31 grudnia 2028 r. Przepis dodała ustawa z 9 stycznia 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 174), a obowiązuje on od 18 lutego 2026 r. Dotyczy butelek szklanych wielokrotnego użytku o pojemności do 1,5 l, czyli pozycji 3 Załącznika nr 1a do ustawy.
System kaucyjny działa od 1 października 2025 r. Art. 40g ust. 1 ustawy, w brzmieniu z ustawy z 23 grudnia 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 1911), nie pozwalał uruchomić go wcześniej niż tego dnia. Dobrowolność szkła obowiązuje więc już w działającym systemie.
Czy rezygnacja z systemu zwalnia z obowiązku?
Nie. Według art. 40h ust. 2b ustawy podmioty, które nie przystąpią do scentralizowanego systemu, nie są zwolnione z obowiązku. Kieruje się je do alternatywnej ścieżki własnej zbiórki, o której mowa w art. 34 ust. 2d ustawy.
Warto zweryfikować w tekście jednolitym ustawy (Dz.U. 2026 poz. 619, eli.gov.pl), jakie wymogi zawiera art. 34 ust. 2d, zanim wybierzesz własną ścieżkę.
Których opakowań dotyczy dobrowolność?
System kaucyjny obejmuje trzy kategorie opakowań z Załącznika nr 1a do ustawy (Dz.U. 2026 poz. 174). Dobrowolność z art. 40h ust. 2a dotyczy wyłącznie jednej z nich.
| Opakowanie (Załącznik nr 1a) | Udział w systemie kaucyjnym |
|---|---|
| Butelki szklane wielokrotnego użytku do 1,5 l (poz. 3) | dobrowolny do 31.12.2028 (art. 40h ust. 2a) |
| Jednorazowe butelki plastikowe na napoje do 3 l z zakrętkami | obowiązkowy udział pozostaje, bez wyjątku z art. 40h ust. 2a |
| Puszki metalowe do 1 l | obowiązkowy udział pozostaje, bez wyjątku z art. 40h ust. 2a |
Przedsiębiorca sprzedający napoje w różnych opakowaniach może więc mieć dobrowolny udział dla szkła, a obowiązkowy dla butelek plastikowych i puszek. Szczegóły systemu opisujemy w artykule system kaucyjny.
Co dzieje się po 31 grudnia 2028 r.?
Art. 40h ust. 2a przewiduje dobrowolność do 31 grudnia 2028 r. Stan prawny po tej dacie nie został zbadany, więc nie opisujemy go w tym artykule.
Warto sprawdzić w tekście jednolitym ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi na eli.gov.pl, czy ustawodawca zmienił zasady udziału szkła w systemie.
Co zrobić teraz?
1. Ustal, czy Twoje butelki to szkło wielokrotnego użytku do 1,5 l, czyli poz. 3 Załącznika nr 1a. Tylko dla nich obowiązuje art. 40h ust. 2a.
2. Zdecyduj, czy przystępujesz do systemu kaucyjnego, czy kierujesz się do własnej zbiórki zgodnie z art. 34 ust. 2d. Dobrowolność trwa do 31 grudnia 2028 r.
3. Jeśli sprzedajesz także butelki plastikowe lub puszki, pamiętaj, że dla nich udział pozostaje obowiązkowy.
4. Zapisz w kalendarzu przegląd przepisów na 2028 r.
Powiązane obowiązki rejestracyjne omawiamy w artykułach system kaucyjny w BDO i rejestracja firmy w BDO.
Stan prawny na: 2026-10-27
Podstawa prawna i źródła
Masz pytania o BDO, KOBiZE lub PPWR? Skonsultuj się z ekspertem — bezpłatnie.
Umów bezpłatną konsultację →
