Agroturystyka a obowiązki odpadowe i BDO

Rolnik gospodarujący na mniej niż 75 ha użytków rolnych nie ma obowiązku prowadzić ewidencji odpadów (art. 66 ust. 4 pkt 1 lit. c ustawy o odpadach). Zwolnienie nie obejmuje podmiotów wpisanych do rejestru na podstawie art. 51 ust. 1. Rolnik gospodarujący na użytkach rolnych o powierzchni poniżej 75 ha nie podlega też wpisowi do rejestru BDO, o ile nie podlega mu z innego tytułu (art. 51 ust. 2 pkt 5 ustawy o odpadach) – np. gdy prowadzi równolegle działalność z listy art. 50 ust. 1 tej ustawy.

Obowiązki odpadowe gospodarstwa zależą od rodzaju prowadzonej działalności, a nie od samego faktu przyjmowania gości. Poniżej sprawdzisz, które przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach i ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o bateriach i akumulatorach mogą Cię dotyczyć.

Kiedy gospodarstwo agroturystyczne nie prowadzi ewidencji odpadów?

Art. 66 ust. 4 pkt 1 lit. c ustawy o odpadach stanowi, że obowiązek prowadzenia ewidencji odpadów nie dotyczy wytwórców odpadów będących rolnikami gospodarującymi na powierzchni użytków rolnych poniżej 75 ha, o ile nie podlegają wpisowi do rejestru na podstawie art. 51 ust. 1. Zwolnienie wymaga więc spełnienia obu warunków jednocześnie: powierzchni użytków rolnych poniżej 75 ha oraz braku obowiązku wpisu z art. 51 ust. 1.

Małe gospodarstwo, które przyjmuje gości i gospodaruje na użytkach rolnych poniżej 75 ha, a nie podlega wpisowi z art. 51 ust. 1, nie prowadzi więc ewidencji odpadów na podstawie art. 66 ust. 4 pkt 1 lit. c ustawy o odpadach. Jeśli któryś z tych warunków nie jest spełniony, zwolnienie nie obowiązuje. Nawet wtedy ewidencja nie jest wymagana dla odpadów wytwarzanych wyłącznie w rodzajach i ilościach objętych zwolnieniem z rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 5 listopada 2024 r. (art. 66 ust. 4 pkt 4 i ust. 5 ustawy o odpadach); od 1 stycznia 2025 r. rozporządzenie to usunęło ze zwolnienia 5 kodów odpadów niebezpiecznych, a większość odpadów innych niż niebezpieczne nadal ma zwolnienie ilościowe. Więcej o tym, jak wygląda sprawozdawczość wytwórców odpadów, przeczytasz w artykule sprawozdanie z wytwarzanych odpadów.

Kogo dotyczy obowiązek wpisu do BDO i w jakim terminie?

Art. 50 ust. 1 pkt 1-7 ustawy o odpadach wymienia podmioty, które podlegają wpisowi do rejestru BDO. Są to m.in. wytwórcy odpadów obowiązani do prowadzenia ewidencji, transportujący odpady w ramach działalności zawodowej, sprzedawcy i pośrednicy w obrocie odpadami, prowadzący przetwarzanie odpadów zwolnione z obowiązku posiadania pozwolenia (poza art. 45) oraz podmioty wprowadzające do obrotu produkty, opakowania, pojazdy, sprzęt elektryczny i baterie objęte odrębnymi ustawami. Nie ma jednego wspólnego progu – zakres zależy od rodzaju działalności (art. 50 ust. 1 ustawy o odpadach).

Dla gospodarstwa kluczowy jest art. 51 ust. 2 pkt 5 ustawy o odpadach: rolnicy gospodarujący na użytkach rolnych o powierzchni poniżej 75 ha nie podlegają wpisowi do rejestru BDO, o ile nie podlegają mu z innego tytułu. Zwolnienie obejmuje wyłącznie ten zakres – jeśli gospodarstwo prowadzi równolegle działalność z listy art. 50 ust. 1, wpis może być wymagany z tego tytułu. Zwolnienie z wpisu nie zwalnia też samo w sobie z ewidencji ani sprawozdawczości (art. 51 ust. 2 ustawy o odpadach).

Zgodnie z art. 50 ust. 2 ustawy o odpadach wpis trzeba uzyskać przed rozpoczęciem działalności, która go wymaga. Jeśli taka działalność jest już prowadzona bez wpisu, wniosek należy złożyć niezwłocznie. Szczegóły procedury znajdziesz w artykule o rejestracji w BDO.

Czy gospodarstwo agroturystyczne jest „wprowadzającym” baterie lub akumulatory?

Według art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy o odpadach wpisowi do rejestru podlegają, w zakresie ustawy o bateriach i akumulatorach: wprowadzający baterie lub akumulatory, prowadzący zakłady przetwarzania zużytych baterii lub zużytych akumulatorów oraz podmioty pośredniczące. Wprowadzający wypełnia w BDO Dział V Tabela 1 – dział odrębny od działu dla sprzętu elektrycznego i elektronicznego (Dział IV) i od działu dla opakowań (Dział VI) (art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy o odpadach).

Warunkiem jest spełnienie definicji z art. 6 pkt 22 ustawy o bateriach i akumulatorach. Wprowadzającym jest przedsiębiorca, który:

• po raz pierwszy wprowadza baterie lub akumulatory do obrotu na terytorium kraju w ramach działalności gospodarczej,
• dokonuje ich importu lub wewnątrzwspólnotowego nabycia na potrzeby własnej działalności,
• zlecił ich wytworzenie pod własnym oznaczeniem.

Z tej definicji wynika, że samo korzystanie z baterii w oświetleniu, alarmie czy urządzeniach dla gości nie czyni gospodarstwa wprowadzającym (art. 6 pkt 22 ustawy o bateriach i akumulatorach). Wprowadzającym jest podmiot spełniający jedną z trzech powyższych przesłanek, np. dokonujący importu lub nabycia wewnątrzwspólnotowego baterii na potrzeby działalności albo zlecający ich wykonanie pod własnym oznaczeniem. Sprzedawca wyłącznie dalej udostępniający baterie już wprowadzone na rynek nie jest wprowadzającym i nie ma obowiązku wpisu do rejestru BDO jako wprowadzający.

Jeśli gospodarstwo jest jednak wprowadzającym w rozumieniu art. 6 pkt 22, ciążą na nim obowiązki z art. 29–33 ustawy o bateriach i akumulatorach – m.in. oznakowanie baterii, numer rejestrowy na dokumentach, odbiór zużytych baterii i akumulatorów samochodowych lub przemysłowych od użytkownika końcowego oraz zbiórka baterii przenośnych.

Jakie są wyjątki i przypadki brzegowe?

• Wpis z urzędu i zwolnienia. Kategorie wpisywane z urzędu na podstawie art. 51 ust. 1 nie składają odrębnego wniosku o wpis, a kategorie z art. 51 ust. 2 są ustawowo zwolnione z obowiązku wpisu (ustawa o odpadach).
• Sprawozdanie. Art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy o odpadach nakłada obowiązek sprawozdania o wytwarzanych odpadach na wytwórcę obowiązanego do prowadzenia ewidencji; sama produkcja odpadów go nie tworzy. Wprowadzający baterie składa natomiast sprawozdanie o produktach, opakowaniach i o gospodarowaniu odpadami z nich powstającymi z art. 73 ust. 1 ustawy o odpadach. Zasady omawia artykuł o sprawozdaniu BDO.
• Inne ustawy. Art. 50 ust. 1 ustawy o odpadach odsyła także do ustaw o opakowaniach, sprzęcie elektrycznym i elektronicznym, pojazdach oraz utrzymaniu czystości w gminach – jeśli wykonujesz działalność z ich zakresu, wpis może wynikać z tych przepisów.

Co zrobić teraz?

1. Sprawdź powierzchnię użytków rolnych – poniżej 75 ha spełniasz pierwszy warunek zwolnienia z ewidencji (art. 66 ust. 4 pkt 1 lit. c ustawy o odpadach).

2. Ustal, czy podlegasz wpisowi z art. 51 ust. 1 ustawy o odpadach oraz czy prowadzisz działalność z listy art. 50 ust. 1 – w tym czy importujesz baterie albo zlecasz ich wykonanie pod własnym oznaczeniem (art. 6 pkt 22 ustawy o bateriach i akumulatorach).

3. Jeśli prowadzisz działalność z listy art. 50 ust. 1, uzyskaj wpis do BDO przed jej rozpoczęciem; gdy już ją prowadzisz bez wpisu, złóż wniosek niezwłocznie (art. 50 ust. 2 ustawy o odpadach).

4. Przy klasyfikowaniu odpadów pomoże lista kodów odpadów.

Autor

Piotr Chudeusz

ekspert ds. BDO, KOBiZE i ISO. Prowadzi sprawy BDO firm od 2010 roku.