Co zmienia rozporządzenie PPWR dla e-commerce?

Rozporządzenie PPWR (UE) 2025/40 zmienia dla e-commerce głównie wymogi wobec opakowań. Stosuje się je od 12 sierpnia 2026 r. (art. 71). Opakowania e-commerce mogą mieć najwyżej 50% pustej przestrzeni od 1 stycznia 2030 r. lub później (art. 24 ust. 1). Zharmonizowana etykieta obowiązuje od 12 sierpnia 2028 r. lub później (art. 12 ust. 1).

Rozporządzenie (UE) 2025/40 (tekst w EUR-Lex) stosuje się do wszystkich opakowań, niezależnie od materiału i sektora (art. 2 ust. 1). Sklep internetowy podlega rozporządzeniu jako podmiot gospodarczy, o ile pełni rolę wskazaną w art. 3 pkt 12 (wytwórca, importer, dystrybutor i inne). Szczególne znaczenie dla e-commerce mają trzy obszary: pusta przestrzeń, etykietowanie i obowiązki wytwórcy.

Od kiedy PPWR obowiązuje i czy wszystko działa od razu?

Rozporządzenie (UE) 2025/40 weszło w życie 11 lutego 2025 r. i co do zasady stosuje się od 12 sierpnia 2026 r. (art. 71). Część przepisów ma własne, późniejsze terminy. Kryteria wielokrotnego użytku (art. 11) obowiązują od 11 lutego 2025 r. W praktyce oznacza to, że sama data 12 sierpnia 2026 r. nie mówi jeszcze, który konkretny wymóg dotyczy Twoich opakowań. Trzeba sprawdzić termin przypisany do każdego z nich.

Ile pustej przestrzeni wolno mieć w paczce?

Opakowania zbiorcze, transportowe i e-commerce nie mogą mieć więcej niż 50% pustej przestrzeni (art. 24 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2025/40). Jest to 50%, a nie 40%, jak czasem podają źródła wtórne. Limit dotyczy tylko tych opakowań, nie opakowań jednostkowych ani detalicznych. Zaczyna się od 1 stycznia 2030 r. albo 3 lata po wejściu w życie odpowiednich aktów wykonawczych, zależnie od tego, która data jest późniejsza.

Odrębnie art. 24 ust. 4 wymaga ograniczenia pustej przestrzeni w opakowaniach handlowych do minimum od 12 lutego 2028 r. Nie jest to więc data 12 sierpnia 2026 r. Ogólny obowiązek minimalizacji masy i objętości opakowań (art. 10 ust. 1) także zaczyna się dopiero 1 stycznia 2030 r. Metodologię obliczania wskaźnika pustej przestrzeni ma ustalić akt wykonawczy Komisji do 12 lutego 2028 r. Do tego czasu nie ma jednolitej, wiążącej metody liczenia (art. 24). Wniosek praktyczny: zmierz, jak duży udział w typowej paczce zajmuje wypełniacz, ale na ostateczną metodę poczekaj do aktu wykonawczego.

Czy opakowania e-commerce muszą mieć etykietę?

Tak. Art. 12 ust. 1 PPWR wymaga zharmonizowanej etykiety z informacją o składzie materiałowym, z piktogramami, ułatwiającej konsumentom sortowanie. Obowiązuje od 12 sierpnia 2028 r. albo od upływu 24 miesięcy od wejścia w życie aktu wykonawczego z art. 12 ust. 6 lub 7, zależnie od tego, która data jest późniejsza. Obowiązek nie dotyczy opakowań transportowych ani objętych systemem kaucyjnym, ale z wyjątkiem opakowań dla handlu elektronicznego. Kartony wysyłkowe sklepu internetowego są zatem objęte etykietowaniem.

Opakowania wielokrotnego użytku wprowadzane do obrotu od 12 lutego 2029 r. lub po 30 miesiącach od wejścia w życie aktu z ust. 6 (późniejsza z dat) muszą mieć etykietę o zdatności do ponownego użycia oraz kod QR lub inny cyfrowy nośnik danych (art. 12 ust. 2). Wyjątek z ust. 3 dotyczy systemów o obiegu otwartym bez operatora systemu. Opakowanie wytworzone lub przywiezione przed upływem tych terminów, które nie spełnia kryteriów, można udostępniać na rynku maksymalnie 3 lata od wejścia w życie wymogów (art. 12 ust. 12). Do czasu przyjęcia aktu wykonawczego najwcześniejsze możliwe daty to 12 sierpnia 2028 r. i 12 lutego 2029 r.

Czy sklep internetowy jest podmiotem gospodarczym i wytwórcą?

PPWR adresuje obowiązki do podmiotów gospodarczych: wytwórcy, dostawcy, importera, dystrybutora, upoważnionego przedstawiciela, dystrybutora końcowego i dostawcy usług realizacji zamówień (art. 3 pkt 12). Wytwórcą jest ten, kto wytwarza opakowanie lub produkt w opakowaniu, a także ten, kto zleca zaprojektowanie lub wytworzenie opakowania pod własną nazwą lub znakiem towarowym (art. 3 pkt 13 lit. a). Sklep z kartonami z własnym logo, zamówionymi u dostawcy, może więc być wytwórcą. Gdy zleceniodawca jest mikroprzedsiębiorstwem, a dostawca opakowania ma siedzibę w tym samym państwie członkowskim, wytwórcą jest dostawca (art. 3 pkt 13 lit. b).

Osobna, szersza kategoria „producent” (art. 3 pkt 15) obejmuje wytwórcę, importera lub dystrybutora, który po raz pierwszy udostępnia opakowania lub produkty w opakowaniach na terytorium państwa członkowskiego, także w sprzedaży na odległość. Rozporządzenie wiąże z nią rejestr producentów (art. 44-45). Nie jest to to samo pojęcie co wytwórca ani polskie pojęcie wprowadzającego produkty w opakowaniach. Więcej o rolach i terminach znajdziesz w artykule PPWR: zmiany w opakowaniach od 2026 r..

Jakie obowiązki ma wytwórca opakowań?

Wytwórca może od 12 sierpnia 2026 r. wprowadzać do obrotu wyłącznie opakowania zgodne z wymogami art. 5-12 (art. 15 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2025/40). Same wymogi materialne z tych artykułów mają własne daty stosowania. Przed wprowadzeniem do obrotu wytwórca przeprowadza procedurę oceny zgodności (art. 38) i sporządza dokumentację techniczną (załącznik VII). Po wyniku pozytywnym sporządza deklarację zgodności UE (art. 39), zgodnie z art. 15 ust. 2. Dokumentację i deklarację przechowuje się 5 lat dla opakowań jednorazowych i 10 lat dla wielokrotnego użytku (art. 15 ust. 3).

Opakowanie musi być identyfikowalne przez numer typu, partii lub serii (art. 15 ust. 5). Musi też mieć nazwę i adres pocztowy wytwórcy na opakowaniu, w kodzie QR lub innym nośniku danych albo w dokumencie towarzyszącym (art. 15 ust. 6).

Te same obowiązki ma importer lub dystrybutor, który wprowadza opakowania do obrotu pod własną nazwą lub znakiem towarowym albo modyfikuje opakowanie już wprowadzone do obrotu w sposób mogący wpłynąć na jego zgodność (art. 21). Gdy taki podmiot jest mikroprzedsiębiorstwem, a jego dostawca opakowań jest w Unii, za wytwórcę uznaje się dostawcę. Obowiązek zgodności, wycofania lub odzyskania nie dotyczy opakowań wielokrotnego użytku wprowadzonych do obrotu przed 11 lutego 2025 r. (art. 15 ust. 9).

Co zrobić w sklepie już teraz?

1. Ustal, czy sklep zamawia opakowania z własną marką, importuje je spoza Unii lub zmienia opakowania dostawców (art. 3 pkt 13, art. 21). To rozstrzyga o roli wytwórcy.

2. Zmierz udział pustej przestrzeni w paczkach zbiorczych i wysyłkowych względem limitu 50% (art. 24 ust. 1) oraz zaplanuj zmiany przed 2030 r.

3. Zaplanuj miejsce na zharmonizowaną etykietę w projekcie kartonów (art. 12 ust. 1) i zapytaj dostawcę opakowań o plan dostosowania.

4. Zbierz u dostawcy dane do dokumentacji technicznej i deklaracji zgodności, jeśli jesteś wytwórcą (art. 15 ust. 2).

5. W razie wątpliwości co do roli lub terminów skonsultuj się z doradcą. Pomoże też strona usługi PPWR.

Autor

Piotr Chudeusz

ekspert ds. BDO, KOBiZE i ISO. Prowadzi sprawy BDO firm od 2010 roku.