Import na własne potrzeby: czy rozliczam opakowania?

Tak, sprowadzanie towaru w opakowaniach z zagranicy (import lub wewnątrzwspólnotowe nabycie) na własne potrzeby firmy, a nie na sprzedaż, nie zwalnia z rozliczania opakowań. Import i wewnątrzwspólnotowe nabycie opakowań lub produktów w opakowaniach, dokonywane na potrzeby wykonywanej działalności gospodarczej, są wprowadzeniem do obrotu (art. 8 pkt 24 lit. a-d ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi), więc importer wchodzi w definicję wprowadzającego z art. 8 pkt 23 w zw. z pkt 24 tej ustawy.

Dlaczego własne potrzeby firmy nie wyłączają obowiązków?

Ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi definiuje wprowadzenie do obrotu jako odpłatne albo nieodpłatne udostępnienie opakowań lub produktów w opakowaniach po raz pierwszy na terytorium kraju w celu używania lub dystrybucji (art. 8 pkt 24). Za wprowadzenie do obrotu uważa się także import opakowań (art. 8 pkt 24 lit. a), import produktów w opakowaniach (lit. b), wewnątrzwspólnotowe nabycie opakowań (lit. c) i wewnątrzwspólnotowe nabycie produktów w opakowaniach (lit. d), dokonywane na potrzeby wykonywanej działalności gospodarczej.

Wprowadzającym produkty w opakowaniach jest przedsiębiorca wykonujący działalność gospodarczą w zakresie wprowadzania do obrotu produktów w opakowaniach (art. 8 pkt 23 tej ustawy). Lista w tym przepisie jest otwarta („w szczególności”). Import i WNT na potrzeby działalności gospodarczej są wprowadzeniem do obrotu z art. 8 pkt 24, więc importer i dokonujący WNT wchodzą do tej definicji, nawet gdy nie mieszczą się dosłownie w lit. a-c art. 8 pkt 23.

Kiedy dokładnie następuje wprowadzenie do obrotu?

Od tej daty zależy, do którego roku kalendarzowego przypisujesz masę opakowań (art. 22 ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi mówi o opakowaniach wprowadzonych „w danym roku”). Zgodnie z art. 9 ust. 1-3 w zw. z art. 8 pkt 24 tej ustawy wprowadzenie następuje:

Jeśli doszłoby do wprowadzenia w dwóch różnych terminach spośród wymienionych, liczy się termin wcześniejszy (art. 9 ust. 1-3 tej ustawy). Ciężar dowodu, że wprowadzenie nie nastąpiło albo nastąpiło w innym dniu, spoczywa na przedsiębiorcy (art. 9 ust. 1-3 tej ustawy). W praktyce warto więc przechowywać dokumenty przywozu i faktury WNT.

Jakie obowiązki wiążą się z rolą wprowadzającego?

Po pierwsze, wprowadzający podlega obowiązkowi wpisu do rejestru BDO z tego tytułu (art. 50 ust. 1 pkt 6 lit. e-f ustawy o odpadach). Więcej o rejestracji znajdziesz w artykule rejestracja firmy w BDO.

Po drugie, wprowadzający produkty w opakowaniach jest obowiązany zapewniać recykling odpadów opakowaniowych takiego samego rodzaju jak opakowania, w których wprowadził produkty (art. 17 ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). Robi to samodzielnie albo przez organizację odzysku opakowań (art. 17 ust. 1-3 tej ustawy). Dla roku 2030 i lat następnych obowiązują co najmniej poziomy z załącznika nr 1 do ustawy (art. 20 ust. 1). Dla poszczególnych lat do 2030 r. roczne poziomy określa rozporządzenie wydane na podstawie art. 20 ust. 6 (art. 20 ust. 1a). Poziom to masa opakowań poddanych recyklingowi w danym roku w stosunku do masy opakowań wprowadzonych w roku poprzednim (art. 20 ust. 2).

Po trzecie, trzeba prowadzić ewidencję masy opakowań, w których wprowadzono produkty do obrotu w danym roku, w postaci papierowej albo elektronicznej (art. 22 ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). Brak ewidencji lub jej nierzetelność nie zwalnia z obowiązku: masę i rodzaj opakowań ustala wtedy marszałek województwa albo wojewódzki inspektor ochrony środowiska, a w razie braku danych szacunkowo (art. 22 ust. 1d-1e, art. 23 ust. 2 tej ustawy). Praktyczne omówienie znajdziesz w artykułach o ewidencji opakowań w BDO i o sprawozdaniu i opłacie produktowej za opakowania. Jeśli w danym roku nie było sprzedaży, zobacz czy sprawozdanie z opakowań trzeba składać.

Czy import pustych opakowań to ta sama rola?

Nie. Ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi rozróżnia dwie role (art. 8 pkt 22 i pkt 23). „Wprowadzający opakowania” (pkt 22) to podmiot wytwarzający, importujący, dokonujący WNT lub WDT puste opakowania. „Wprowadzający produkty w opakowaniach” (pkt 23) wprowadza do obrotu produkt już zapakowany. Każda rola ma własny, niezależny tytuł do wpisu do rejestru BDO (art. 8 pkt 22 i pkt 23). Obowiązek recyklingu z art. 17, opłata produktowa i kampanie edukacyjne są przypisane do drugiej roli (pkt 23), a pierwsza nie jest nimi automatycznie objęta (art. 8 pkt 22 i pkt 23). Jeden podmiot może pełnić obie role jednocześnie, a wtedy podlega obowiązkom obu tytułów niezależnie (np. producent opakowań, który sam nimi pakuje i sprzedaje własny produkt). Jeśli sprowadzasz kartony czy butelki do pakowania własnych wyrobów, oceń oba tytuły osobno.

Jakie są wyjątki i przypadki brzegowe?

• Środki niebezpieczne. Wprowadzający środki niebezpieczne w opakowaniach podlega odrębnemu obowiązkowi z art. 18 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (system zbierania i recykling odpadów po tych środkach).
• Opakowania wielomaterialowe. Ich poziom recyklingu wynika z przepisów wydanych na podstawie art. 25 ust. 4 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, a nie z kolumny załącznika nr 1.
• Próg 1 Mg. Wprowadzający produkty w opakowaniach, który w danym roku wprowadził opakowania o łącznej masie nieprzekraczającej 1 Mg, nie podlega przepisom o poziomach recyklingu, opłacie produktowej i dokumentach DPR/EDPR oraz o publicznych kampaniach edukacyjnych (art. 6 ust. 3 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi), pod warunkiem złożenia marszałkowi województwa do 15 marca, przez BDO, zaświadczeń lub oświadczenia o pomocy de minimis i wymaganych informacji oraz spełnienia unijnych warunków dopuszczalności pomocy de minimis (art. 7 ust. 1 i 4). Przekroczenie limitu pomocy de minimis oznacza brak zwolnienia. Zwolnienie nie obejmuje wpisu do rejestru BDO ani rocznego sprawozdania.

Co zrobić teraz?

1. Ustal, co dokładnie sprowadzasz: puste opakowania, produkty w opakowaniach, czy jedno i drugie. Od tego zależy rola (art. 8 pkt 22 i 23 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi).

2. Zbierz dokumenty przywozu i faktury WNT i ustal, który dzień jest wcześniejszy (art. 9 ust. 1-3 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). To dzień wprowadzenia do obrotu i rok, do którego przypisujesz obowiązki.

3. Jeśli jesteś wprowadzającym, sprawdź wpis do rejestru BDO (art. 50 ust. 1 pkt 6 lit. e-f ustawy o odpadach) i zacznij prowadzić ewidencję mas opakowań (art. 22 ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi).

4. Zdecyduj, czy recykling zapewnisz samodzielnie, czy przez organizację odzysku opakowań (art. 17 ust. 1-3 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). Przegląd usług znajdziesz na stronie o obowiązkach opakowaniowych i PPWR. Jeśli sprzedajesz bez dotykania towaru, zobacz też artykuł o dropshippingu.

Autor

Piotr Chudeusz

ekspert ds. BDO, KOBiZE i ISO. Prowadzi sprawy BDO firm od 2010 roku.