Towar sprzedany w kraju i wywieziony: masa opakowań BDO

Masę opakowań rozdzielasz według tego, czy i kiedy zostały wprowadzone do obrotu. Art. 8 pkt 24 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi definiuje to jako udostępnienie opakowań lub produktów w opakowaniach po raz pierwszy na terytorium kraju, a dzień wprowadzenia wskazuje art. 9 ust. 1–3 tej ustawy. Dlatego część sprzedaną w kraju i część wywiezioną oceniasz osobno: definicja dotyczy udostępnienia „po raz pierwszy na terytorium kraju”, a sam wywóz podlega odrębnej ocenie jako możliwa podstawa obowiązku sprawozdawczego (art. 45 ust. 1 tej ustawy).

Co dokładnie oznacza „wprowadzenie do obrotu”?

Według art. 8 pkt 24 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 619) wprowadzenie do obrotu to odpłatne albo nieodpłatne udostępnienie opakowań lub produktów w opakowaniach po raz pierwszy na terytorium kraju w celu używania lub dystrybucji. Za wprowadzenie do obrotu ustawa uważa także import opakowań (art. 8 pkt 24 lit. a).

Kiedy następuje wprowadzenie do obrotu?

Art. 9 ust. 1–3 w zw. z art. 8 pkt 24 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi wskazuje dzień wprowadzenia do obrotu, zależnie od sytuacji:

Zgodnie z art. 9 ust. 1–3 ustawy ciężar dowodu, że wprowadzenie do obrotu nie nastąpiło albo nastąpiło w innym dniu, spoczywa na przedsiębiorcy.

Jak krok po kroku rozdzielić masę opakowań?

1. Podziel partię na część krajową i wywożoną. Dla każdej części ustal osobno, czy opakowania zostały wprowadzone do obrotu w rozumieniu art. 8 pkt 24 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi.

2. Część sprzedaną w kraju przypisz do jednego z przypadków z tabeli i zapisz datę. Wskaż dzień wynikający z art. 9 ust. 1–3 ustawy, bo na przedsiębiorcy spoczywa ciężar dowodu co do tej daty.

3. Część wywiezioną oceń według tej samej definicji i sprawdź, czy nie czyni Cię ona podmiotem sprawozdawczym. Art. 45 ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi wymienia wśród podmiotów składających roczne sprawozdanie m.in. eksportujących opakowania, eksportujących produkty w opakowaniach i dokonujących WDT produktów w opakowaniach. Wywóz sam w sobie może więc wiązać się z obowiązkiem sprawozdawczym. Sposób ujęcia masy wywozu w formularzu sprawdź w instrukcji do sprawozdania w BDO albo u doradcy. W ewidencji zapisz osobno masę opakowań części krajowej i części wywożonej, każdą z datą i dokumentem, który ją potwierdza.

Co zawiera roczne sprawozdanie i komu je składać?

Zgodnie z art. 45 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi w zw. z działem V rozdziałem 2 (art. 73 i n.) ustawy o odpadach roczne sprawozdanie składa się marszałkowi województwa. Wprowadzający może je złożyć samodzielnie albo przez organizację odzysku opakowań. Sprawozdanie obejmuje masę wprowadzonych opakowań, osiągnięte poziomy recyklingu względem celów ustawowych oraz wysokość środków przeznaczonych na kampanie edukacyjne (art. 45 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). Pierwszą z tych pozycji jest masa wprowadzonych opakowań.

Jakie są wyjątki?

• Do 1 Mg opakowań rocznie. Wprowadzający produkty w opakowaniach, który w danym roku kalendarzowym wprowadził do obrotu produkty w opakowaniach o łącznej masie opakowań nieprzekraczającej 1 Mg, nie podlega przepisom ustawy w zakresie wymaganych poziomów recyklingu, opłaty produktowej oraz obowiązku publicznych kampanii edukacyjnych i sprawozdań o środkach na te kampanie (art. 6 ust. 3 pkt 1–2 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). Warunek: do 15 marca każdego roku trzeba złożyć marszałkowi województwa, za pośrednictwem BDO, zaświadczenia lub oświadczenie o pomocy de minimis oraz spełnić unijne warunki dopuszczalności tej pomocy; przekroczenie limitu de minimis oznacza brak zwolnienia (art. 7 ust. 1 i 4 tej ustawy). Samo roczne sprawozdanie z art. 45 tej ustawy pozostaje obowiązkiem, poza częścią o środkach na kampanie edukacyjne (art. 6 ust. 3 pkt 2 i art. 7 tej ustawy).
• Zlecenie sprawozdania organizacji odzysku. Zgodnie z art. 45 ust. 5 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi nie zwalnia ono z własnego sprawozdania za produkty, o których organizacji nie poinformowano.

Co zrobić teraz?

Przygotuj ewidencję partii z datami wprowadzenia do obrotu, które wyznacza art. 9 ust. 1–3 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (dokumenty magazynowe, dokumenty importu, faktury WNT), i oddziel w niej część krajową od wywożonej. Przy wątpliwościach co do daty albo ujęcia wywozu w sprawozdaniu skonsultuj konkretny przypadek z doradcą. Więcej o prowadzeniu ewidencji znajdziesz w artykule ewidencja opakowań w BDO. Zasady rozliczeń opisuje tekst o sprawozdaniu i opłacie produktowej. Jeśli dopiero zaczynasz, sprawdź także rejestrację firmy w BDO. Przepisy znajdziesz w tekście jednolitym ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi.

Autor

Piotr Chudeusz

ekspert ds. BDO, KOBiZE i ISO. Prowadzi sprawy BDO firm od 2010 roku.