Gdzie rolnik oddaje opakowania po środkach ochrony roślin i nawozach
Rolnik oddaje opakowania po środkach ochrony roślin przedsiębiorcy, który sprzedaje takie środki w sklepie lub hurtowni. Użytkownik środka niebezpiecznego ma obowiązek zwrotu opakowań (art. 43 ust. 2 ustawy z 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi), a sprzedawca obowiązek ich przyjęcia (art. 43 ust. 1). Dla opakowań po nawozach art. 43 takiego obowiązku nie przewiduje.
Kto komu oddaje opakowania po środkach ochrony roślin?
Obowiązek ma dwie strony. Poniższa tabela zestawia je według ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (tekst jednolity ustawy w Dzienniku Ustaw).
| Kto | Co musi zrobić | Podstawa |
|---|---|---|
| Użytkownik środków niebezpiecznych będących środkami ochrony roślin (np. rolnik) | zwrócić odpady opakowaniowe po tych środkach przedsiębiorcy prowadzącemu jednostkę handlu detalicznego lub hurtowego, który sprzedaje takie środki | art. 43 ust. 2 ustawy |
| Przedsiębiorca prowadzący jednostkę handlu detalicznego lub hurtowego, który sprzedaje niebezpieczne środki ochrony roślin | przyjmować od użytkowników odpady opakowaniowe po tych środkach | art. 43 ust. 1 ustawy |
Art. 43 ust. 2 ustawy stanowi, że użytkownik jest obowiązany zwrócić odpady opakowaniowe przedsiębiorcy, o którym mowa w ust. 1, czyli sprzedawcy detalicznemu lub hurtowemu. Z kolei art. 43 ust. 1 nakłada na tego sprzedawcę obowiązek przyjmowania takich odpadów. W praktyce oznacza to, że puste butelki, worki czy pojemniki po środkach ochrony roślin wracają do sklepu rolniczego lub hurtowni, która te środki oferuje. Sprzedawcy prowadzący taki handel mogą zajrzeć też do artykułu o obowiązkach BDO w sklepie spożywczym, który pokazuje, jak wygląda ewidencja po stronie handlu.
A co z opakowaniami po nawozach?
Art. 43 ust. 1 i 2 ustawy mówią wyłącznie o środkach niebezpiecznych będących środkami ochrony roślin. Przepisy te nie wymieniają nawozów, więc art. 43 nie nakłada na rolnika obowiązku zwrotu opakowań po nawozach do sprzedawcy ani na sprzedawcę obowiązku ich przyjęcia. W praktyce oznacza to, że opakowań po nawozach nie należy mieszać z opakowaniami po środkach ochrony roślin, a sposób ich oddania warto ustalić ze sprzedawcą nawozu lub w urzędzie gminy, zamiast zakładać, że obowiązują te same reguły. Jeśli prowadzisz gospodarstwo jako firmę i wprowadzasz opakowania do obrotu, pomocny będzie artykuł o rejestracji firmy w BDO.

Co grozi za niezwrócenie opakowań?
Zgodnie z art. 61 ustawy, kto będąc użytkownikiem środka niebezpiecznego będącego środkiem ochrony roślin nie zwraca odpadów opakowaniowych po tym środku przedsiębiorcy prowadzącemu jednostkę handlu detalicznego lub hurtowego, który sprzedaje środki niebezpieczne w opakowaniach, podlega karze grzywny. Przepis nie podaje kwoty w swoim brzmieniu, a jego treść obowiązuje w tym kształcie od 1 stycznia 2014 r. Wniosek praktyczny: samo zwrócenie opakowań sprzedawcy usuwa przesłankę tej odpowiedzialności.
Jak postąpić krok po kroku?
1. Po zużyciu środka ochrony roślin zbierz puste opakowania i nie wyrzucaj ich razem z innymi odpadami. Obowiązek zwrotu wynika z art. 43 ust. 2 ustawy.
2. Zawieź je do przedsiębiorcy prowadzącego sprzedaż detaliczną lub hurtową takich środków. Zgodnie z art. 43 ust. 1 ustawy ma on obowiązek je przyjąć.
3. Poproś o pokwitowanie przyjęcia (np. adnotację na dokumencie sprzedaży lub osobne potwierdzenie) i zachowaj je. To zalecenie praktyczne, a nie wymóg wprost z przepisu, ale ułatwia wykazanie, że opakowania zostały oddane.
4. Opakowania po nawozach rozpatruj osobno, bo art. 43 ustawy ich nie wymienia.
Więcej o ewidencji opakowań znajdziesz w artykule o ewidencji opakowań w BDO.
Jakie są granice tego obowiązku?
Obowiązek z art. 43 dotyczy środków niebezpiecznych będących środkami ochrony roślin oraz sprzedawcy, który takie środki oferuje. Z jego treści nie wynika obowiązek oddawania opakowań komukolwiek innemu niż sprzedawca, o którym mowa w art. 43 ust. 1. Art. 43 ust. 1 i 2 obowiązują w tym brzmieniu od 1 stycznia 2014 r. Aktualny tekst jednolity ustawy znajdziesz w Dzienniku Ustaw; przed oddaniem większej partii opakowań warto sprawdzić tam aktualne brzmienie art. 43 i 61.
Najczęściej zadawane pytania
Kogo dokładnie dotyczy obowiązek zwrotu opakowań?
Zgodnie z art. 43 ust. 2 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi obowiązek dotyczy użytkownika środków niebezpiecznych będących środkami ochrony roślin, czyli także rolnika, który je stosuje. Ma on zwrócić odpady opakowaniowe przedsiębiorcy prowadzącemu handel detaliczny lub hurtowy takimi środkami. Więcej o opakowaniach i ich ewidencji w artykule Ewidencja opakowań w BDO.
Jaka kara grozi i na jakiej podstawie?
Podstawą jest art. 61 tej ustawy: użytkownik środka niebezpiecznego będącego środkiem ochrony roślin, który nie zwraca opakowań sprzedawcy detalicznemu lub hurtowemu, podlega karze grzywny. Przepis w tej formie obowiązuje od 1 stycznia 2014 r. Więcej o obowiązkach związanych z opakowaniami w artykule Kartony i opakowania – kiedy obowiązek ewidencji i sprawozdań.
Czy sprzedawca może odmówić przyjęcia pustych opakowań?
Według art. 43 ust. 1 ustawy przedsiębiorca prowadzący jednostkę handlu detalicznego lub hurtowego, który sprzedaje niebezpieczne środki ochrony roślin, jest obowiązany przyjmować od użytkowników odpady opakowaniowe po tych środkach. W praktyce oznacza to, że takie opakowania zasadniczo należy do niego odnieść. Więcej o rozliczeniach opakowaniowych sprzedawców w artykule Sprawozdanie i opłata produktowa za opakowania.








